Wijs, wijsheid

Van $1

    Deze pagina is overgezet naar een nieuw softwaresysteem
    en kan in de laatste versie tijdelijk verder worden bewerkt op:
     
    https://christipedia.miraheze.org/wiki/Wijsheid

    Wijsheid is hogere kennis berustend op inzicht of levenservaring en de wil hebben ernaar te handelen. Wijsheid is

    1. het weten of het vermogen om te weten
      wat het beste en hoogste doel is en
      - wat de beste weg tot dat doel is, welke middelen het meest geschikt zijn om dat doel te bereiken, welke middelen effectief zijn.
    2. tevens de wil, de geneigdheid om dat doel en die middelen te kiezen.

    Wijsheid heeft dus een theoretische kant (kennis, inzicht) en een praktische kant (handelen naar het inzicht; de wil, geneigdheid daartoe). Wijsheid is met inzicht de goede dingen doen en ze op een goede manier doen. Ook in de Bijbel is wijsheid een veelomvattend begrip, dat zowel prijzenswaardige eigenschappen van de wil, als van het verstand in zich bevat. 

    De Heer Jezus heeft gezegd - wijzend op de praktische kant - dat de wijsheid gerechtvaardigd wordt door haar werken, haar voorbrengsels (kinderen). 

    Mt 11:19 De Zoon des mensen is gekomen en heeft gegeten en gedronken, en zij zeggen: Zie, een mens die een gulzigaard en wijndrinker is, een vriend van tollenaars en zondaars. En de wijsheid is gerechtvaardigd door haar werken.
    Lu 7:35 En de wijsheid is gerechtvaardigd door al haar kinderen.
    (TELOS)

    Het praktische element heeft twee subelementen: dispositie (wil, geneigdheid) en morele goedheid. Bij het theoretische element moeten wij ook aan morele kennis denken, kennis van goed en kwaad. Een onzedelijk mens, die Gods geboden weerstreeft, heet in de taal van de Bijbel nooit wijs. 

    Wijsheid is beter dan sluwheid of slimheid, intelligentie en kennis. Wie bijvoorbeeld slim of sluw is, weet de beste weg tot zijn doel, maar zijn doel kan slecht zijn, bijv. (onwettige) belastingontduiking. 
     

    Aangaande

    Inzicht of vermogen om in te zien

    Geneigdheid (‘willen’)

    hoogste en beste doel

    wijsheid, kennis

    wijsheid

    beste weg, middelen tot doel

    wijsheid, slim, kennis, intelligent, sluw

    wijsheid, slim, sluw

    verkeerd doel

    Sluw

    Sluw

    De zetel der wijsheid, gelijk die der dwaasheid is in het hart. Daarom is vaak van het wijze hart, de wijsheid van het hart sprake (Spreuk. 16: 23; 10: 8 ; 11 : 29). 

    Gods wijsheid en onze wijsheid

    Gods wijsheid gaat die van de mensen verre te boven.
     

    Aspecten

    Onze wijsheid

    Gods wijsheid

    Kunnen zien van hoogste doel

    ten dele

    ja

    Kunnen zien van beste weg

    ten dele

    ja

    Neiging tot hoogste doel

    geest/vlees

    ja

    Neiging tot beste weg

    geest/vlees

    ja

    macht om doel te bereiken

    ten dele, beperkt
    voorbeeld Achitofel

    ja

    Wijsheid als gave

    De Heer Jezus zal zijn volgelingen wijsheid geven tegenover hun tegenstanders. 

    Lu 21:15 Want Ik zal u mond en wijsheid geven, die al uw tegenstanders niet zullen kunnen weerspreken of weerstaan. (TELOS)

    Wijze mensen

    Beroemd was de wijsheid van koning Salomo

    Mt 12:42 De koningin van het Zuiden zal worden opgewekt in het oordeel met dit geslacht en het veroordelen, want zij kwam van de einden der aarde om de wijsheid van Salomo te horen; en zie, meer dan Salomo is hier! (TELOS)

    Buitengewoon groot was (en is) de wijsheid van de Heer Jezus. Hij heeft inzicht, houdt het beste doel voor ogen en kiest de beste middelen. Zijn wijsheid blijkt uit zijn woorden en daden. Reeds als kind werd Hij 'vervuld met wijsheid' (Luc. 2:40). 

    Lu 2:40 Het kind nu groeide op en werd gesterkt, vervuld met wijsheid; en de genade van God was op Hem. 
    Lu 2:52 En Jezus nam toe in de wijsheid en grootte en gunst bij God en mensen. 
    (TELOS)

    Toen Hij zijn openbare dienst had aangevangen, predikte en wonderen verrichtte, stonden zijn vroegere dorpsgenoten versteld over zijn wijsheid. 

    Mt 13:54 En Hij kwam in zijn vaderstad en leerde hen in hun synagoge, zodat zij versteld stonden en zeiden: Waar heeft Deze die wijsheid en die krachten vandaan?
    Mr 6:2 En toen het sabbat was geworden, begon Hij te leren in de synagoge; en velen die Hem hoorden, stonden versteld en zeiden: Waar heeft Deze die dingen vandaan en wat is dat voor wijsheid die Hem gegeven is, en zulke krachten, die door zijn handen gebeuren? 
    (TELOS)

    Ons lijden en Gods wijsheid

    Als we geen goed begrip van Gods wijsheid hebben, kan ons lijden zwaarder worden. Een ander gevolg kan zijn dat we een verkeerde voorstelling van God krijgen. 

    Wij kunnen het heel moeilijk in ons leven krijgen. We weten dat God ons liefheeft en alles kan. Hij  kan elke ziekte en elke kwaal genezen, hij kan mij een baan geven, hij kan ervoor zorgen dat ik een huis krijg, of een vrouw vind, of kinderen krijg. God is goed en kan alles. En toch gebeuren er nare dingen in mijn leven. Hoe kan dat? Waarom gebeuren deze dingen? Wat is Gods bedoeling? Waarin is hier Gods wijsheid te zien?

    Als we in deze omstandigheden geen goed begrip van Gods wijsheid hebben, kan ons lijden onnodig verzwaard worden en kunnen we een verkeerd beeld van God krijgen.

    We kunnen Gods wijsheid een beetje gaan verstaan als we niet alleen zijn neiging tot het goede zien, maar ook zijn gekozen doelen en middelen.

    Lu 11:49 Daarom ook heeft de wijsheid van God gezegd: Ik zal tot hen profeten en apostelen zenden, en van hen zullen zij er doden en vervolgen; (TELOS)

    Is het wijs van God om profeten en apostelen te zenden, terwijl Hij wist dat de mensen sommigen van die gezanten zou doden? Ja, het was wijs, omdat God een hoger, beter doel voor ogen had dan het sparen van al zijn gezanten.

    Bron

    H. Zeller, Bijbelsch Woordenboek voor het Christelijke volk. Tweede deel K - Z. ('s Gravenhage: M.J. Visser, 1872) s.v. Wijs, wijsheid. Hieruit is op 14 mei 2015 enige tekst genomen en verwerkt.

    Labels: (Bewerk labels)
    • Geen labels
     
    Reacties (0)
    U moet inloggen om een reactie te geven.

     
    Powered by MindTouch Core
    Verrijk Christipedia door informatie toe te voegen.
    Help mee de tekst te verbeteren. Zie Meedoen.