Gazastrook: verschil tussen versies
kGeen bewerkingssamenvatting |
|||
Regel 1:
De '''Gazastrook''' is een dichtbevolkte Palestijnse kuststrook in het zuidwesten van [[Israël (staat)|Israël]], ingeklemd tussen Israël en het Sinaï-schiereiland van Egypte. De strook meet 40 bij 9 kilometer. Er wonen
[[Bestand:Gazastrook Nederlandstalige kaart.svg|miniatuur|683x683px]]
'''Grootte.''' De Gazastrook heeft een omvang''' '''van 360<ref>''Israel Today'', oktober 2010, blz. 7, noemt 360 vierkante kilometer. </ref> tot 365 km<sup><small>2</small></sup>. Dit is gelijk aan bijna een kwart van de Nederlandse provincie Utrecht, dat een oppervlakte heeft van 1485 km<sup><small>2</small></sup> (alleen land). De Gazastrook is 2,2 keer zo groot als het Nederlandse waddeneiland Texel, dat 162 km<sup><small>2</small></sup> groot is. De grens van de Gazastrook met Egypte is 11 km, de kustlijn is 40 km lang<ref>Cijfers van de ''Palestinian Academic Society for the Study of International Affairs, ''Jeruzalem, [http://www.passia.org/palestine_facts/pdf/pdf2009/Geography.pdf bron].</ref>.
Regel 11:
Van 1950 tot 2008 groeide de Gazaanse bevolking van 240.000 tot 1,5 miljoen.
'''Regering van Hamas.''' In het gebied zwaait de radicaal-islamitische Palestijnse beweging [[Hamas]] de scepter. Hamas streeft de ondergang van de staat Israël na ten gunste van één Palestijnse staat gebaseerd op de Islamitische [[sharia]]-wet.
Vanuit de Gazastrook worden steeds raketten op Israël afgevuurd. Dit gebeurt door Hamas of door andere Jihadistische groepen.
Uit het nieuws van 2011:
"Vanuit de Gazastrook zijn meer dan vijftig raketten afgevuurd op het zuiden van
(Radio Nederland Wereldomroep, nieuwsbericht 20 maart 2011)
|
Versie van 10 nov 2023 15:58
De Gazastrook is een dichtbevolkte Palestijnse kuststrook in het zuidwesten van Israël, ingeklemd tussen Israël en het Sinaï-schiereiland van Egypte. De strook meet 40 bij 9 kilometer. Er wonen 2 miljoen mensen (jaar 2021), in 2017 leefden er 1,8 miljoen[1]. De strook valt deels samen met het oude gebied van de Filistijnen. De grootste stad is Gaza-stad met 487.000 inwoners (2010)[2]. Van de bevolking van de Gazastrook woont 72 procent in stedelijk gebied (2010). In het gebied zwaait de radicaal-islamitische en anti-Zionistische Palestijnse beweging Hamas de scepter. Hamas is de Palestijnse tak van de Moslimbroederschap in Egypte.
Grootte. De Gazastrook heeft een omvang van 360[3] tot 365 km2. Dit is gelijk aan bijna een kwart van de Nederlandse provincie Utrecht, dat een oppervlakte heeft van 1485 km2 (alleen land). De Gazastrook is 2,2 keer zo groot als het Nederlandse waddeneiland Texel, dat 162 km2 groot is. De grens van de Gazastrook met Egypte is 11 km, de kustlijn is 40 km lang[4].
De Gazastrook is een stuk kleiner dan de Westelijke Jordaanoever, een ander Palestijns gebied. Deze Westoever heeft een oppervlakte van 5655 km2 (Oost-Jeruzalem meegerekend) en is daarmee ongeveer 15,5x zo groot. Ook ter vergelijking: de Nederlandse provincie Noord-Brabant heeft een oppervlakte van 5083 km2 (binnenwater meegerekend) en 2.573.853 miljoen inwoners (stand 1 jan. 2021)[5].
Bevolkingsdichtheid. De dichtheid, het gemiddeld aantal inwoners per vierkante kilometer, is hoog. In de Gazastrook wonen gemiddeld 4000 Palestijnen per vierkante kilometer (2010); het landsdeel is daarmee een van de dichtstbevolkte gebieden ter wereld. Gemiddeld wonen in de Palestijnse gebieden (Gazastrook, Westelijke Jordaanoever) 433 mensen/km2[6]. Vergelijk: Nederland telde in 2010 gemiddeld 491 inwoners per vierkante kilometer, België 341 inwoners/km2 in 2009; de Nederlandse gemeente Den Haag had in 2008 een bevolkingsdichtheid van 5771 inwoners/km2 en was daarmee de dichtstbevolkte gemeente van Nederland.
Bevolkingsgroei. De bevolkingsgroei is hoog en de bevolking is gemiddeld betrekkelijk jong. Van de bevolking is 44,4 procent onder de 15 jaar (2010)[6]. De gemiddelde leeftijd is 18 jaar (2007)[7]. De Gazastrook staat qua geboortecijfer op de 26e plaats in de wereld (2010). Vergelijk: de Palestijnen op de Westelijke Jordaanoever staan op de 68e plaats en Israël op nummer 102. Gemiddeld heeft een vrouw in Gaza 5 kinderen[8].
Van 1950 tot 2008 groeide de Gazaanse bevolking van 240.000 tot 1,5 miljoen.
Regering van Hamas. In het gebied zwaait de radicaal-islamitische Palestijnse beweging Hamas de scepter. Hamas streeft de ondergang van de staat Israël na ten gunste van één Palestijnse staat gebaseerd op de Islamitische sharia-wet.
Vanuit de Gazastrook worden steeds raketten op Israël afgevuurd. Dit gebeurt door Hamas of door andere Jihadistische groepen.
Uit het nieuws van 2011: "Vanuit de Gazastrook zijn meer dan vijftig raketten afgevuurd op het zuiden van Israël. Twee Israëliërs raakten gewond. Bij een Israëlische tegenaanval kwam een Hamas-functionaris om het leven en raakten vier Palestijnen gewond, meldt een Hamas-bestuurder. Het was de zwaarste raketaanval vanuit de Gazastrook in twee jaar. Hamas, dat de Gazastrook bestuurt, heeft gezegd dat het zelf tien van de raketten heeft afgevuurd." (Radio Nederland Wereldomroep, nieuwsbericht 20 maart 2011)
In de Gazastrook is de druk van Hamas groot. De bewoners van de Gazastrook verlangen naar openheid en vrijheid. Onder Israëlisch bestuur was er meer vrijheid. Mensen hopen dat er weer meer bewegingsvrijheid komt en dat men weer kan werken in Israël[9].
Nood, werkeloosheid, armoede. In de Gazastrook is een grote nood: werkeloosheid, ziekte, ondervoeding, angst[9]. Van de Palestijnen in de Gazastrook was in 2010 40 procent werkeloos[10], in 2011 bijna de helft. Er is armoede: van de bevolking leeft 70 procent onder de armoedegrens (2010). Van de inwoners bezit 93,2 procent een tv-aansluiting (2010)[8]. Ongeveer 95 procent van het water is ondrinkbaar; grote hoeveelheden afvalwater worden in de zee geloosd door de ineenstorting van het rioleringssysteem (2017) [11]. Er is geen electriciteit op de meeste uren van de dag (2017)[11]. Er is chronische ondervoeding, voornamelijk onder kinderen (2017)[11]. De zorgstelsels staan op instorten (2017)[11].
Christenheid
In de Gazastrook wonen ongeveer 1000 christenen (jaar 2023); in 2014 waren het er 2500. Hun aantal is sinds Hamas heerst sterk teruggelopen. De meeste christenen zijn Grieks-orthodox (anno 2023)[12]. De oudste kerk van de landstrook is de St.-Porphyriuskerk, door kruisvaarders gebouwd in de 12de eeuw. Er is één Roomskatholieke kerk. De verhouding van de christenen met moslims is over het algemeen goed.
Terreurgroepen
In de Gazastrook zijn naast Hamas, dat er de baas is (anno 2023), ook andere terroristische groepen actief, zoals de Islamitische Jihad, het Democratisch Front voor de Bevrijding van Palestina en het Volksfront voor de Bevrijding van Palestina.
De Al-Quds Brigades, de militaire vleugel van de Islamitische Jihad, nà Hamas de belangrijkste terreurgroep in Gaza, bedreigden Israël in een andere verklaring:
Palestijnse Islamitische Jihad. De Palestijnse Islamitische Jihad (PIJ) is nà Hamas de belangrijkste terreurgroep in Gaza (anno 2018). Ze is radicaler dan Hamas. Ze wordt door Iran gesteund. Evenals Hamas wil ze Israël vervangen door een Palestijnse staat. De militaire vleugel van deze groepering heet 'Brigades van Jeruzalem' ofwel Al-Qoeds Brigades (naar het Arabisch: Saraya al-Qoeds). "Al-Qoeds" is de Arabische naam van Jeruzalem. Het doel van Islamitische Jihad is de 'agressie' van Israël te stoppen, Israël te verslaan en geheel Palestina te bevrijden. De brigades bestoken Israël met mortiergranaten en raketten.
Uit het nieuws van 2017: "Donderdagnamiddag 30 november vuurden de Al Quds Brigades (Saraya al-Quds), de gewapende militie van de Palestijnse Islamitische Jihad (PIJ), 12 mortiergranaten af vanuit de Strook naar een legerpost van het IDF. Het geschut van de terreurgroep werd vrijwel onmiddellijk beantwoord door IDF tanks en later gevolgd door precisie bombardementen en beschietingen van stellingen van de PIJ en Hamas door de Israëlische luchtmacht (IAF). Na ongeveer twee uren keerde de rust weer in het gebied." Bron: Opnieuw schermutselingen tussen Palestijnse terroristen en het IDF aan de grens met Gaza, nieuwsbericht van 1 dec. 2017 op Brabosh.com, https://brabosh.com/2017/12/01/vpqpct-fjv/
Meer informatie:
- The Islamic Jihad explained. Youtube.com: Israel Defense Forces, 13 nov. 2019. Speelduur: 2 min. 19 sec. Korte voorstelling van de PIJ.
- Saraya.ps, website van Brigades van Jeruzalem (Al-Qoeds Brigades).
Palestijnse volksverzetcomités. De Palestijnse Volksverzetcomités is een verzameling van anti-Israëlische strijdgroepen in de Gazastrook en na Hamas en Palestijnse Islamitische Jihad vermoedelijk de derde groep in sterkte[13]. De militaire vleugel heet Al-Nasser Salah al-Deen brigades.
Salafi-groepen. Er zijn ook een aantal Salafi-groepen actief in Gaza (anno 2017). De vier belangrijkste actieve Salafi-groepen zijn[14]:
- Jund Ansar Allah (= "soldaten van Gods supporters")
- Jaysh Al-Islam (= "leger van de islam")
- Jaysh Al-Ummah (= "leger van de natie")
- Jama’at al-Tawhid wal-Jihad (= "monotheïsme en Jihad").
Het (tijdelijke) succes van de Islamitische Staat (IS), die ook een hardlijnige Salafi-groep is, heeft de salafisten in Gaza geïnspireerd en versterkt. Het tijdelijke succes van IS, dat grote delen van Irak en Syrië overnam en een kalifaat instelde, bewees dat het vormen van een kalifaat geregeerd volgens strikte islamitische principes mogelijk is. Verklaringen uitgegeven door Salafi-groepen bijvoorbeeld bevatten liederen en beelden die van ISIS afkomstig zijn.
De actieve salafistische groepen in Gaza stellen zichzelf voor als de meest waarachtig islamitische organisaties in de Palestijnse gebieden:
- Zij zijn op religieuze gronden gekant tegen parlementsverkiezingen en beschouwen Hamas-leden als ongelovigen wegens hun bereidheid om deel te nemen aan Palestijnse parlementsverkiezingen in 2006.
- Zij menen een hogere morele standaard te hebben en hebben hun leden ingezet om videowinkels, internetcafé's en andere instellingen te sluiten die zij “on-islamitisch” bevinden.
- Zij hebben Hamas bekritiseerd om zijn instemming met een staakt-het-vuren met de zionistische vijand (Israël). IS-aanhangers hebben sporadisch raketten over de grens naar Israël afgevuurd om het staakt-het-vuren, dat sinds 2015 gold, te saboteren. Als reactie hierop heeft Hamas een campagne gevoerd tegen de salafisten, waarbij het tot vuurgevechten is gekomen.
Zij dagen Hamas dus uit en kunnen Hamas tot een hardere houding brengen. Een aantal radicalere Hamas-leden is overgelopen naar deze groepen.
Uit het nieuws van 2012: "Israël heeft bij twee aanvallen in de Gazastrook zes Palestijnse militanten gedood. Donderdag werden drie militanten gedood die bij de noordgrens met Israël bezig waren met explosieven. Woensdag kwamen in de Gazastrook drie militanten om het leven bij een luchtaanval door Israël. De drie stonden volgens Israël op het punt om raketten af te vuren. De doden die vandaag vielen, zouden lid geweest zijn van een radicaal-islamitische groepering. Hamas heeft hun dood bevestigd." (Radio Nederland Wereldomroep, nieuwsbericht 6 sept. 2012)
Blokkade en grensovergangen
Blokkade. Sinds 2006 en 2007, in welk laatste jaar Hamas aan de macht kwam, handhaaft Israël een economische blokkade rondom de Gaza-strook. Ook schepen worden tegengehouden. Op zee ligt de grens van de blokkade 20 zeemijlen (37,04 km) van de kust. De invoer van goederen vindt gecontroleerd plaats. Israël wil voorkomen dat zijn vijanden wapens en munitie invoeren voor de jihad tegen de Joodse staat, en dat zij invallen doen en aanslagen plegen op Israëliërs.
De Gazastrook is niet hermetisch afgesloten. Er is vervoer van goederen en mensen via de grensovergangen. Duizenden Palestijnen komen dagelijks in Israël werken. Israëlische ziekenhuis behandelen patiënten uit de Gazastrook.
Grensovergangen. De belangrijkste grensovergangen zijn Rafah aan de grens met Egypte en Erez aan de grens met Israël (zie kaart). Ze worden (anno 2018) beheerd door de Palestijnse Autoriteit.
Egyptische grens. De grens met Egypte bestaat (anno 2018) uit een veiligheidstrook van 1500 meter breedte, wachttorens, honderden camera’s en detectoren. Er is veel beveiligingspersoneel om de te bewaken. Ten behoeve van deze veiligheidszone, die indrukwekkender is dan die met Israël, werden duizenden mensen geëvacueerd en hun huizen afgebroken door het Egyptische leger.[15].
Geschiedenis
Enkele notities:
1960-1990. In deze tijd stichten sjeik Ahmed Yassin, oprichter van Hamas, en andere aan de Moslim Broederschap gelieerde activiten een netwerk van liefdadigheidsinstellingen, scholen en ziekenhuizen in de Gazastrook en de Westoever.
Jaren '70. Het salafisme groeit door teruggekeerde Palestijnse studenten, die studeerden op religieuze scholen in Saoedi-Arabië.
2001: Israël wordt met raketten beschoten; aanvang van jarenlange raketbeschietingen vanuit de Gazastrook.
De volgende Engelstalige video geeft een beknopt overzicht van de geschiedenis van de Gazastrook 2005-2018 in verband met het Palestijns-Israëlisch conflict.
A Timeline Since Israel Withdrew from Gaza. Geüpload door gebruiker i24NEWS op 15 nov. 2018.
2005: Op 1 sept. 2005 trekt het Israëlische leger zich terug uit de Gazastrook. Kibboetsen in de Gazastrook werden opgegeven. Duizenden Joden worden gedwongen te vertrekken. Eén kibboets is Kfar Darom, opgericht in 1930 en vernoemd naar een in de Talmoed genoemde gemeenschap. In de oorlog van 1948 werd de kibboets verlaten, in 1970 echter hersteld, maar in 2005 weer ontruimd door Israël in het kader van de "terugtrekking". Helaas werd het door Israël opgegeven gebied daarna gebruikt om meer aanvallen op Israël uit te voeren.
2006: Hamas wint de parlementsverkiezingen in de Gazastrook. In juni wordt de Israëlische militair Gilad Shalit gevangen genomen door Hamas. Israël stelt een blokkade in.
2007: Hamas verdrijft de rivaliserende partij Fatah in een vierdaagse burgeroorlog. Hamas komt aan de macht. Als reactie legt Israël de export vanuit Gaza verder aan banden; de blokkade wordt in juni vergroot. President Mahmoud Abbas van de Palestijnse Autoriteit ontbindt het parlement en ontslaat premier Ismail Haniya (Hamas). Deze verwerpt de beslissingen van Abbas en blijft de leider in Gaza.
2008: De bevolking telt 1,5 miljoen mensen.
2008-2009 Oorlog met Israël. Zo'n 1400 Palestijnen komen om het leven.
2009: In augustus kondigt de leider van de salafistische terreurgroep Jund Ansar Allah in zijn moskee de oprichting af van een ‘Islamitisch Emiraat’ in de zuidelijk gelegen stad Rafah. Daarop bestormt Hamas de moskee en wordt hij doodgeschoten.
Er wonen ongeveer 3000 christenen[16].
2012: In november zet Israël met precisiebombardementen de aanval op Hamas in, na aanhoudende raketbeschietingen uit de Gazastrook door Hamas en andere militante Islamitische groeperingen.
2014: In juli zet Israël met precisiebombardementen de aanval op Hamas en andere Gazaterroristen in, na aanhoudende raktbeschietingen uit de Gazastrook. Daarna volgt een grondoffensief.
2015: Hamas komt medio 2015 een staakt-het-vuren met Israël overeen.
2018-2019. Op 30 maart 2018 begint de eerste editie van de Mars van de Terugkeer. De mars is een wekelijks massa-protest langs de grens met Israël. Aan de demonstraties nemen groepen deel die aangestuurd worden door de verschillende terreurgroepen in Gaza. Er vinden rellen en terreurdaden plaats. Zo worden er onder andere molotovcocktails en explosieven gegooid naar Israëlisch grondgebied, autobanden verbrand, (pogingen tot) infiltratie gedaan. Het Israëlische leger reageert met traangas en schieten.[17] Over deze Mars, zie de video Behind the Smoke Screen van Pierre Rehov (Youtube.com, 23 mei 2018; speelduur 23 minuten).
2023. Op zaterdag 7 okt. 2023 doet Hamas met Palestijnse Islamitische Jihad vanuit de Gazastrook een verrassingsaanval op Israël. Het veiligheidshek wordt op meerdere plaatsen doorbroken en de terroristen trekken het Joodse land in, waar zij op sadistische wijze een bloedbad aanrichten en ongeveer 240 mensen ontvoeren naar de Gazastrook. Sinds Wereldoorlog II zijn er nog nooit zoveel Joden vermoord op één dag. In het gevolg van de terroristen komen Gazaanse burgers huizen van Israëli's plunderen. Israël reageert met zware bombardementen op militaire doelen, waarbij ook Gazaanse burgers omkomen. Israël roept het grootste aantal reservisten ooit, sinds de stichting van de Joodse staat in 1948, op: 360 duizend.
Meer informatie
Whispered in Gaza, op PeaceComms.org, bevat verhalen van Gazanen die leven onder het bewind van Hamas. "Hamas has placed Palestinians in Gaza under a communications blockade. Whispered in Gaza helps them breach it."[18]
Bronnen
Onder meer:
Colin P. Clarke, Hoe de opkomst van het salafisme Gaza bedreigt en Israël ernstig verontrust, Brabosh.com, 1 dec. 2017. Het commentaar verscheen oorspronkelijk in het Engels op Foreign Affairs dd. 11 okt. 2017, https://www.foreignaffairs.com/articles/israel/2017-10-11/how-salafisms-rise-threatens-gaza . Colin P. Clarke is een politiek wetenschapper bij de non-profit, niet-partijdige RAND Corporation en is betrokken bij het International Center for Counter Terrorism in Den Haag.
Voetnoten
- ↑ 1,7 miljoen inwoners in 2014.
- ↑ Israel Today, oktober 2010, blz. 7. Cijfer afkomstig van het Bureau voor de Statistiek van de Palestijnse Autoriteit. In 2007 telde Gaza-stad 409.680 inwoners; zie Palestinian Academic Society for the Study of International Affairs, Jeruzalem, bron.
- ↑ Israel Today, oktober 2010, blz. 7, noemt 360 vierkante kilometer.
- ↑ Cijfers van de Palestinian Academic Society for the Study of International Affairs, Jeruzalem, bron.
- ↑ Bron: https://www.metatopos.eu/provincies_eu.php
- ↑ 6,0 6,1 Israel Today, oktober 2010, blz. 7. Het tijdschrift beroept zich op cijfers van het Bureau voor de Statistiek van de Palestijnse Autoriteit.
- ↑ Bron: Palestinian Academic Society for the Study of International Affairs, Jeruzalem, bron.
- ↑ 8,0 8,1 Israel Today, oktober 2010, blz. 7.
- ↑ 9,0 9,1 Artikel 'Gaza lijkt een politiestaat te worden’ op UitdagingOnline.nl dd. 20 mei 2010.
- ↑ 40 procent noemt ook Nadav Eyal, Vooraleer de Gazastrook verandert in een nieuw Somalië…, artikel op Brabosh.com, 20 dec. 2017.
- ↑ 11,0 11,1 11,2 11,3 Nadav Eyal, Vooraleer de Gazastrook verandert in een nieuw Somalië…, artikel op Brabosh.com, 20 dec. 2017.
- ↑ Only Catholic Church in Gaza Strip houses 700 Christians. Youtube.com: Rome Reports in English. Duur: 1 min. 21 sec.
- ↑ Zie https://en.wikipedia.org/wiki/Popular_Resistance_Committees, geraadpleegd 15 nov. 2019
- ↑ Colin P. Clarke, Hoe de opkomst van het salafisme Gaza bedreigt en Israël ernstig verontrust, Brabosh.com, 1 dec. 2017. Het commentaar verscheen oorspronkelijk in het Engels op Foreign Affairs dd. 11 okt. 2017, https://www.foreignaffairs.com/articles/israel/2017-10-11/how-salafisms-rise-threatens-gaza Colin P. Clarke is een politiek wetenschapper bij de non-profit, niet-partijdige RAND Corporation en is betrokken bij het International Center for Counter Terrorism in Den Haag.
- ↑ Arabische media lekken over de Egyptische rol van het ‘akkoord van de eeuw’, Brabosh.com, 27 juni 2018.
- ↑ Artikel Food for Christians in Gaza, op Barnabasfund.org dd. 8 januari 2009.
- ↑ Nieuwsbericht op CIDI.nl, 29 maart 2019: https://www.cidi.nl/israel-zet-zich-schrap-voor-verjaardag-mars-van-terugkeer-protesten/
- ↑ Bron: https://www.peacecomms.org/gaza, geraadpleegd 24 okt. 2023.