Genesis/Hoofdstuk 1: verschil tussen versies
Verwijderde inhoud Toegevoegde inhoud
k →1 |
|||
(54 tussenliggende versies door 2 gebruikers niet weergegeven) | |||
Regel 1:
{{Commentaar hoofdstuk}}
==
Deze zin telt in het Hebreeuws [[zeven]] woorden.
Regel 18:
Het [[Theïstisch evolutionisme|theïstische evolutionisme]] leert dat zowel de schepping van hemel en aarde als het ontstaan van het leven miljoenen jaren heeft geduurd.
'''Schiep God.''' 'Scheppen' en 'maken' schijnen synoniem te zijn in het scheppingsverslag. God brengt dingen scheppend tot stand. Hij 'schiep' de hemel en de aarde, de zeedieren en de luchtdieren (vers 21) en de mensen (vers 27). Hij 'maakte' de landdieren (vers 25), de mensen (vers 26), het uitspansel en scheiding tussen de wateren (vers 7), de hemellichamen (vers 16).
''Ge 2:2 Toen God op de zevende dag het werk voltooid had, <u>dat Hij gemaakt had</u>, rustte Hij op de zevende dag van <u>al het werk, dat Hij gemaakt had</u>. Ge 2:3 En God heeft de zevenden dag gezegend, en die geheiligd; omdat Hij daarop gerust heeft van <u>al Zijn werk, dat God geschapen</u> had, om te <u>maken</u>.'' ''Ge 2:4 Dit zijn de geboorten van de hemel en van de aarde, toen zij <u>geschapen</u> werden; ten dage als de HEERE God de aarde en den hemel <u>maakte</u>.'' (CP<ref name=":0" />)
''Ge 5:1 Dit is het boek van Adams geslacht. Ten dage als God den mens <u>schiep</u>, <u>maakte</u> Hij hem naar de gelijkenis Gods. Ge 5:2 Man en vrouw <u>schiep</u> Hij hen, en zegende ze, en noemde hun naam Mens, ten dage als zij geschapen werden. (SV)''
Wat ontstaan is, heeft een oorzaak. De eerste oorzaak is God, die eeuwig is.
'God' is in het Hebreeuws een meervoudsvorm, [[Elohim|Elohiem]], 'GODEN schiep'. Aanwijzing van de [[Drie-eenheid]] van God in het eerste vers van de Heilige Schrift.
== 2 ==
[[#1|<sup>1←</sup>]]<onlyinclude><section begin=2 /><sup>2</sup> De aarde nu was woest en ledig, en duisternis was op de afgrond; en de Geest Gods zweefde op de wateren. <section end=2 /></onlyinclude><sup>[[Genesis/Hoofdstuk 1#3|→3]]</sup> (CP<ref name=":0" />)
'''Woest.''' Dat is ongevormd. Het begin van een mens is ook 'vormeloos'. →
''Ps 139:16 Uw ogen hebben mijn ongevormden klomp gezien; en al deze dingen waren in Uw boek geschreven, de dagen als zij geformeerd zouden worden, toen nog geen van die was. (SV)''
Regel 32 ⟶ 40:
'''Zweefde.''' Het woord "zweven" betekent, in het Hebreeuws, ook "broeden". In Deut. 32:11 wordt hetzelfde woord gebruikt van de arend, waar gezegd wordt, dat hij over zijn jongen zweeft. De betekenis van "broeden" is, en terecht, van de stamverwante talen (het Syrisch en het Arabisch) afgeleid, waar het werkwoord gebruikt wordt van de vogel, die op de eieren broedt.<ref>Karl August Dächsel; F. P. L. C. van Lingen; H. van Griethuijsen, Antz. et al, ''Bijbel, of De geheele Heilige Schrift, bevattende al de kanonieke boeken van het Oude en Nieuwe Testament (volgens de Staten-overzetting) : met in den tekst ingelaschte verklaringen en aanmerkingen van de beroemdste godgeleerden uit alle tijden'' (Kampen: Bos, 1893-1901). Enige tekst van het commentaar op Gen. 1 is onder wijziging verwerkt. </ref>
De aarde kon het leven niet voortbrengen. Alleen door de levende en levenwekkende Geest van onze God kon dit bewerkt worden. Dat geldt ook voor de ''nieuwe'' schepping van mensen, waarbij de Geest aan hart en geweten werkt. Water (= Gods Woord) en Geest (= De Heilige Geest) zijn de middelen waardoor God een nieuwe mens schept.
==
God schept het licht, waardeert het, maakt scheiding tussen licht en duisternis en benoemt ze.
== 3 ==
[[Genesis/Hoofdstuk 1#2|<sup>2←</sup>]]<onlyinclude><section begin="3" /><sup>3</sup> En God zei: Er zij licht! en er was licht. <section end="3" /></onlyinclude>[[Genesis/Hoofdstuk 1#4|<sup>→4</sup>]] (CP<ref name=":0" />)
'''<nowiki/>'Er zij licht!'.''' Hebr. 'zij licht'. 'Er zij licht' geeft het Hebreeuws beter weer dan 'Er moet licht komen' (NBV2004)<ref>Vgl. de opmerking van de Hebraïcus Danny Ben-Gigi dat 'Let there by light' een gebrekkige vertaling is van het Hebreeuws, dat letterlijk zegt 'be light'. [https://www.youtube.com/watch?v=9KMsxV_eVTo&t=8m Danny Ben-Gigi: God's Secrets Only Hebrew Can Reveal]. Youtube.com: Prophecy Watchers, 27 nov. 2017. Vanaf 8 min. </ref>.
In de duisternis (vers 2) komt het licht. Dit licht kwam niet van de zon. Het licht hier wordt onderscheiden van de 'lichten'. Deze lichten zijn de licht''dragers'' (zon, maan, sterren), die ontstaan op de vierde scheppingsdag. Licht kan bestaan zonder zekere lichtdragers.
Regel 49 ⟶ 59:
''Hnd 26:12 En toen ik daarvoor naar Damaskus reisde met volmacht en opdracht van de overpriesters, Hnd 26:13 zag ik, O koning, midden op de dag onderweg een licht uit de hemel, sterker dan de glans van de zon, mij en die met mij reisden omstralen. (Telos)''
Nadat Woord en Geest in het hart van een zondaar hebben gewerkt, komt het licht in zijn leven. De Heer Jezus Christus is het 'licht van de wereld'. De duisternis van deze wereld zal eens wijken voor Hem, die het licht is.
'''Scheiding tussen het licht en tussen de duisternis.''' Een toepassing op het leven van een gelovige: heiligmaking, zich afzonderen van het kwaad.
Regel 59 ⟶ 69:
Er is, zedelijk-geestelijk gezien, een eeuwige scheiding tussen het rijk van het licht, waar God is, en dat van de duisternis ([[hel]]).
De dag is de toestand waarin het licht heerst, de nacht is de toestand waarin de duisternis heerst.
'''En het was morgen geweest, de eerste dag.''' De Hebreeuwse dag begin met de avond, na zonsondergang, 18.00-19.00 uur, en eindigt met de middag, dus eerst de duisternis, dan het licht. Bij ons begint nieuwe dag om 12.00 's nachts.
'''De eerste dag'''. In het Hebreeuws 'yom echad' = 'dag één' of 'één dag'. Dus geen rangtelwoord ('eerste'), maar een hoofdtelwoord ('één'). De volgende scheppingsdagen worden met rangtelwoorden ('tweede', 'derde' enz.) aangeduid.
== Tweede dag (6-8) ==
== 6 ==
Ge 1:6 En God zeide: Daar zij een [[Gewelf|uitspansel]] in het midden der wateren; en dat make scheiding tussen wateren en wateren! Ge 1:7 En God maakte dat uitspansel, en maakte scheiding tussen de wateren, die onder het uitspansel zijn, en tussen de wateren, die boven het uitspansel zijn. En het was alzo. Ge 1:8 En God noemde het uitspansel hemel. Toen was het avond geweest, en het was morgen geweest, de tweede dag. (SV)
[[Bestand:Wijnen, Dominicus van - Allegory of the Creation of the Cosmos - 17th c.jpg|thumb|God bevestigt de hemellichamen aan het firmament. (Dominicus van Wijnen)]]
Op de eerste dag scheidt God licht en duisternis, op de tweede dag scheidt hij de watermassa.
'''Uitspansel.''' God maakt iets dat als een doek is uitgespannen over de aarde. De bestemming van het uitspansel is om scheiding aan te brengen.
'''Scheiding.''' Het water blijft niet bij elkaar, er komt een scheiding in. De tweede scheiding, na die tussen het licht en de duisternis (vers 4).
Regel 79 ⟶ 92:
'''Wateren onder en boven het uitspansel.''' Bij het water onder het uitspansel denken wij aan het water op het aardoppervlak, op de tweede dag de oerzee. Bij het water boven het uitspansel denken wij (tegenwoordig) aan het water dat zich boven ons bevindt in de vorm van wolken, waaruit het met bakken kan neervallen.
Het verschijnsel van regen komt later.
''Ge 2:5 En allen struik des velds, eer hij in de aarde was, en al het kruid des velds, eer het uitsproot; want <u>de HEERE God had niet doen regenen op de aarde</u>, en er was geen mens geweest, om den aardbodem te bouwen. (SV)''
'''God noemde.''' Ook in vers 5.
Regel 86 ⟶ 103:
'''Geestelijke toepassing.''' Er is een mensenmassa boven in de hemel en een op de aarde.
==
Op deze dag verzamelt God de wateren ('zeeën'), brengt God het droge ('aarde') te voorschijn en doet hieruit planten en bomen opkomen.
Ge 1:9 En God zeide: Dat de wateren van onder den hemel in een plaats vergaderd worden, en dat het droge gezien worde! En het was alzo. (SV)
Regel 96 ⟶ 113:
'''De wateren van onder den hemel'''. Te onderscheiden van de wateren boven het uitspansel, 1:7.
Ge 1:10 En God noemde het droge aarde, en de vergadering der wateren noemde Hij zeeën; en God zag, dat het goed was. (SV)
Regel 103 ⟶ 120:
'''God zag dat het goed was.''' Ook in verzen 4, 8.
Ge 1:11 En God zeide: Dat de aarde uitschiete grasscheutjes, kruid zaadzaaiende, vruchtbaar geboomte, dragende vrucht naar zijn aard, welks zaad daarin zij op de aarde! En het was alzo. (SV)
Grasscheutjes, kruid, geboomte: opklimmend in grootte en opbrengst. Zo zouden ook wij, lettend op het nut van de planten, eenvoudig het plantenrijk indelen. De gras dient tot voedsel voor ons vee. Zaadzaaiend kruid levert ons onder meer graankorrels voor het dagelijks brood. En vruchtbaar geboomte levert voedsel in de vorm van vruchten. En het zaad kunnen we weer gebruiken voor nieuwe bomen en nieuwe akkers.
'''Vruchtbaar geboomte, dragende vrucht naar zijn aard.''' God deed het geboomte uit de aarde spruiten.
''Ge 2:9 En de HEERE God had alle geboomte uit het aardrijk doen spruiten, begeerlijk voor het gezicht, en goed tot spijze; en den boom des levens in het midden van den hof, en de boom der kennis des goeds en des kwaads. (SV)''
''Lu 6:43 Want er is geen goede boom die bedorven vrucht voortbrengt, en evenmin een bedorven boom die goede vrucht voortbrengt; Lu 6:44 want elke boom wordt aan zijn eigen vrucht gekend; want men plukt geen vijgen van dorens en men oogst geen druiven van een braamstruik. (Telos)''
'''Naar zijn aard.''' Verschillende soorten bomen brachten verschillende soorten vruchten voort.
Ge 1:12 En de aarde bracht voort grasscheutjes, kruid zaadzaaiende naar zijn aard, en vruchtdragend geboomte, welks zaad daarin was, naar zijn aard. En God zag, dat het goed was. (SV)
'''En de aarde bracht voort ...'''. Naar het bevel, het wilswoord van God (vers 11). De stoffen, die in de planten voorkomen, waren reeds aanwezig in de aarde. Ze werden door Gods besturing samengebracht en georganiseerd tot verschillende soorten planten en bomen. Op de vijfde dag brengt de aarde, eveneens op Gods bevel, dierlijk leven voort.
''Ge 1:24 En God zei: De aarde brenge levende zielen voort, naar hun aard, vee, en kruipend, en wild gedierte van de aarde, naar zijn aard! En het was zo. (CP<ref name=":0" />)''
'''Naar zijn aard'''. De uitdrukking komt ook voor in 11.
Regel 121 ⟶ 146:
'''God zag, dat het goed was.''' Ook in verzen 4, 8, 10.
Ge 1:13 Toen was het avond geweest, en het was morgen geweest, de derde dag. (SV)
Zo eindigen ook de beschrijving van Gods werk op de eerste en die van Zijn werk op de tweede dag.
=== Varia ===
De derde dag is daardoor uniek, dat tweemaal wordt gemeld "en God zag dat het goed was". En op het derde dag ontstaat voor het eerst leven op aarde. Om deze redenen trouwen Joden vaak op een dinsdag, dat is de derde dag van de week (zondag - maandag - dinsdag). De Heer Jezus verrees uit het hart van de aarde (het graf) op de ''derde'' dag na zijn lijden (vrijdag - sabbat - eerste dag van de week).
== Vierde dag (14-19) ==
Ge 1:14 En God zeide: Dat er lichten zijn in het uitspansel des hemels, om scheiding te maken tussen den dag en tussen den nacht; en dat zij zijn tot tekenen en tot gezette tijden, en tot dagen en jaren! (SV)
'''Dat er lichten zijn in het uitspansel des hemels.''' Die lichten zijn de lichtgevende hemellichamen als zon, maan en sterren, zie vers 16.
Regel 146 ⟶ 174:
'''En tot dagen en jaren.''' De vierde functie of taak. Waardoor wij jaren en dagen kunnen tellen. Deze functie hangt uiteraard samen met de derde.
Ge 1:15 En dat zij zijn tot lichten in het uitspansel des hemels, om licht te geven op de aarde! En het was alzo. (SV)
'''Tot lichten in het uitspansel des hemels, om licht te geven op de aarde.''' Zie ook vers 17. De vijfde functie of taak. Deze functie hangt uiteraard samen met de eerste. ''Licht geven'' wordt echter onderscheiden van ''scheiding maken''.
Regel 168 ⟶ 196:
''Lu 4:19 om aan gevangenen loslating te prediken en aan blinden het gezicht, om verbrokenen heen te zenden in vrijlating, om te prediken het aangename jaar van de Heer’.'' (Telos)
Ge 1:16 God dan maakte die twee grote lichten; dat grote licht tot heerschappij des daags, en dat kleine licht tot heerschappij des nachts; ook de sterren. (SV)
'''God dan maakte.''' Ze waren er nog niet op de eerste scheppingsdag, toen God het licht tot aanzijn riep. In vers 17 worden ze gesteld.
Regel 186 ⟶ 214:
''Flp 2:15 opdat u onberispelijk en rein bent, onbesproken kinderen van God temidden van een krom en verdraaid geslacht, waaronder u schijnt als lichten in de wereld, (Telos)''
Ge 1:17 En God stelde ze in het uitspansel des hemels, om licht te geven op de aarde. (SV)
'''Stelde ze.''' Gaf een plaats in het hemelgewelf.
Regel 192 ⟶ 220:
'''Om licht te geven op de aarde.''' Een van hun taken, zie vers 15.
Ge 1:18 En om te heersen op den dag, en in den nacht, en om scheiding te maken tussen het licht en tussen de duisternis. En God zag, dat het goed was. (SV)
'''En om te heersen.''' Zie vers 16.
Regel 200 ⟶ 228:
'''En God zag, dat het goed was.''' Zo ook in de verzen 4, 8, 10, 12.
Ge 1:19 Toen was het avond geweest, en het was morgen geweest, de vierde dag. (SV)
'''De vierde dag.''' Met een rangtelwoord worden de tweede en latere scheppingsdagen aangeduid.
Regel 272 ⟶ 300:
'''Ad. 8.''' Tot dagen en jaren is Hij geworden in die zin, dat men de jaren telt vanaf zijn geboorte. We leven nu in het jaar ... 'na Christus' (n.C.) of 'in het jaar van de Heer' (Anno Domini, A.D.) ...
=== De
De maan is:
Regel 317 ⟶ 345:
'''Ad 7 en 8.''' De gemeente is verbonden met het tijdperk van Gods genade. Overigens heeft zij ook geleid tot gezette feesttijden als de Kerst, Pasen en Pinksteren.
== Gen. 1:20-23. Vijfde dag ==
Op de vijfde scheppingsdag schiep God de zeedieren en de luchtdieren.
=== Gen. 1:20 ===
Ge 1:20 En God zei: Dat de wateren overvloedig voortbrengen een gewemel van levende zielen; en het gevogelte vliege boven de aarde, in het uitspansel van de hemel! (CP<ref name=":0">Vertaling en/of hertaling door Christipedia, uitgaande van de Statenvertaling.</ref>)
'''Dat de wateren ... voortbrengen.''' Vgl. vers 11-12, waar de aarde bevolen wordt uit te schieten en de aarde vervolgens voortbrengt.
'''In het uitspansel van de hemel.''' In de atmosfeer. Niet in een metalen koepel.
=== Gen. 1:21 ===
Ge 1:21 En God schiep de grote zeedieren, en alle levende wremelende ziel, welke de wateren overvloedig voortbrachten, naar haar aard; en alle gevleugeld gevogelte naar zijn aard. En God zag, dat het goed was. (CP<ref name=":0" />)
'''Grote zeedieren.''' Statenvertaling heeft in plaats van 'zeedieren': 'walwissen'. Het oorspronkelijk woord duidt echter elk zeemonster aan<ref>Karl August Dächsel; F. P. L. C. van Lingen; H. van Griethuijsen, Antz. et al, ''Bijbel, of De geheele Heilige Schrift, bevattende al de kanonieke boeken van het Oude en Nieuwe Testament (volgens de Staten-overzetting) : met in den tekst ingelaschte verklaringen en aanmerkingen van de beroemdste godgeleerden uit alle tijden'' (Kampen: Bos, 1893-1901).</ref>. Merk op de voor de mens opvallende schepselen afzonderlijk en als eerste worden genoemd. Dat gebeurt ook bij de hemellichten: de grote lichten van zon en maan worden afzonderlijk en als eerste genoemd, daarna 'de sterren'.
'''Welke de wateren ... voortbrachten.''' Na het bevel volgt de uitvoering. Vgl. 11-12 met betrekking tot de aarde.
'''Aard.''' God schiep verschillende soorten zeedieren en vogels. Daaruit blijkt dat hij behagen heeft in ''verscheidenheid'' en dat hij ''creatief'' is.
'''En God zag, dat het goed was.''' Zo ook in verzen 4, 8, 10, 12 en 18.
=== Gen. 1:22 ===
Ge 1:22 En God zegende ze, zeggende: Weest vruchtbaar, en vermenigvuldigt, en vervult de wateren in de zeeën; en het gevogelte vermenigvuldige op de aarde! (CP<ref name=":0" />)
'''Vervult.''' God wenst een volheid.
''1Co 10:26 Want ‘de aarde en de volheid is van de Heer’. (SV)''
God verlangt ook een volle hemel.
''Ro 11:25 Want ik wil niet, broeders, dat u deze verborgenheid onbekend is, opdat u niet wijs bent in eigen oog, dat er voor een deel over Israël verharding is gekomen, totdat de volheid van de volken is ingegaan; (Telos)''
'''Het gevogelte vermenigvuldige op de aarde!''' De vogels vliegen in het uitspansel van de hemel (vers 20), doch ze vermenigvuldigen ''op'' de aarde. Immers, ze maken hun nesten op de aarde; ze leggen hun eieren natuurlijk op de aarde.
=== Gen. 1:23 ===
Ge 1:23 Toen was het avond geweest, en het was morgen geweest, de vijfde dag. (SV)
'''Vijfde.''' De dagen ná de eerste dag eindigen in hun beschrijving met een rangtelwoord: tweede, derde enz.
== Gen. 1:24-31. Zesde dag ==
Op de zesde scheppingsdag maakt God de levende zielen die het land bewonen: de landdieren en de mens (man en vrouw). De mens wordt echter onderscheiden van de dieren.
=== Gen. 1:24 ===
Ge 1:24 En God zei: De aarde brenge levende zielen voort, naar hun aard, vee, en kruipend, en wild gedierte van de aarde, naar zijn aard! En het was zo. (CP<ref name=":0" />)
'''De aarde brenge ... voort.''' In vers 11 -12 brengt de aarde ook voort, en wel plantaardig leven. De aarde brengt onafhankelijk van God voort, integendeel, God maakt uit de aarde het gedierte. Het gedierte is bewerkte stof der aarde.
''Ge 2:19 Want als de HEERE God uit de aarde al het gedierte des velds, en al het gevogelte des hemels gemaakt had, zo bracht Hij die tot Adam, om te zien, hoe hij ze noemen zou; en zo als Adam alle levende ziel noemen zoude, dat zou haar naam zijn.'' (SV)
'''Levende zielen.''' Zie ook vers 20. Zee- en landdieren en mensen zijn 'zielen'.
'''Vee, kruipend en wild gedierte van de aarde.''' Ook dit zijn groepen die overeenstemmen met de ervaring en belangen van de mens.
=== Gen. 1:25 ===
Ge 1:25 En God maakte het wild gedierte der aarde naar zijn aard, en het vee naar zijn aard, en al het kruipend gedierte van de aardbodem naar zijn aard. En God zag, dat het goed was. (CP<ref name=":0" />)
'''God maakte.''' De landdieren. De aarde brengt voort, God maakt. Die twee werken samen in die zin, dat God in, met en door de producerende aarde, door haar ecologische systemen werkt. Vers 21 zegt dat God de zeedieren 'schiep'.
'''En God zag het goed was.''' Zo ook in verzen 4, 10, 12, 18, 21.
=== Gen. 1:26 ===
Ge 1:26 En God zei: Laat Ons mensen maken, naar Ons beeld, naar Onze gelijkenis; en dat zij heerschappij hebben over de vissen van de zee, en over het gevogelte van de de hemel, en over het vee, en over de gehele aarde, en over al het kruipend gedierte, dat op de aarde kruipt. (CP<ref name=":0" />)
'''Ons.''' Nu het over de schepping van de mens gaat, uit God zich als de [[Drie-eenheid|Drievuldigheid]].
'''Naar Ons beeld, naar Onze gelijkenis.''' Dit wordt alléén van de mens gezegd. Zie ook vers 27. Een aspect daarvan wordt vervolgens genoemd: heerschappij hebben, over al de dieren in hun verschillende leefmilieus (zee, lucht en land).
=== Gen. 1:27 ===
Ge 1:27 En God schiep de mens naar Zijn beeld; naar het beeld van God schiep Hij hem; mannelijk en vrouwelijk schiep Hij ze. (CP<ref name=":0" />)
'''Mannelijk en vrouwelijk.''' God schiep de mens in twee geslachtelijke varianten, allebei op de zesde dag.
'''Naar het beeld van God.''' Zie het vorige vers.
=== Gen. 1:28 ===
Ge 1:28 En God zegende hen, en God zei tot hen: Weest vruchtbaar, en vermenigvuldigt, en vervult de aarde, en onderwerpt haar, en hebt heerschappij over de vissen van de zee, en over het gevogelte van de hemel, en over al het gedierte, dat op de aarde kruipt! (CP<ref name=":0" />)
'''God zegende.''' Hij had ook de zeedieren en het gevogelte gezegend
''Ge 1:22 En God zegende ze, zeggende: Weest vruchtbaar, en vermenigvuldigt, en vervult de wateren in de zeeën; en het gevogelte vermenigvuldige op de aarde! (CP<ref name=":0" />)''
'''Weest vruchtbaar en vermenigvuldigt en vervult de aarde.''' Deze opdracht geeft God ook aan de zeedieren. Als de aarde vol mens wordt, wordt daarmee aan Gods opdracht voldaan.
'''Onderwerpt haar.''' Deze toevoeging ontbreekt in vers 22.
''Heb 2:5 Want niet aan engelen heeft Hij onderworpen het toekomstige aardrijk waarover wij spreken, Heb 2:6 maar iemand heeft ergens betuigd en gezegd: ‘Wat is de mens dat U hem gedenkt, of de mensenzoon dat U acht op hem geeft? Heb 2:7 U hebt hem een weinig minder gemaakt dan de engelen; met heerlijkheid en eer hebt U hem gekroond en hem gesteld over de werken van uw handen; Heb 2:8 alles hebt U onder zijn voeten onderworpen’. Want door Hem alles te <u>onderwerpen</u> heeft Hij niets overgelaten dat Hem niet <u>onderworpen</u> zou zijn. Maar nu zien wij nog niet alles aan Hem <u>onderworpen</u>; Heb 2:9 maar wij zien Jezus, die een weinig minder dan de engelen gemaakt was vanwege het lijden van de dood met heerlijkheid en eer gekroond, opdat Hij door de genade van God voor alles de dood smaakte.'' (Telos)
'''Hebt heerschappij.''' Zie vers 26. Deze toevoeging ontbreekt in vers 22.
=== Gen. 1:29 ===
Ge 1:29 En God zei: Ziet, Ik heb ulieden al het zaadzaaiende kruid gegeven, dat op de hele aarde is, en alle geboomte, waarin zaadzaaiende boomvrucht is; het zij u tot spijze! (CP<ref name=":0" />)
Zie ook verzen 11-12, waar ook grasscheutjes worden genoemd. De mens is echter niet het gras gegeven tot voedsel.
'''Ulieden.''' God spreekt tot Man en Mannine.
=== Gen. 1:31 ===
Ge 1:31 En God zag al wat Hij gemaakt had, en ziet, het was zeer goed. Toen was het avond geweest, en het was morgen geweest, de zesde dag. (SV)
In de verzen 4, 10, 12, 18, 21 en 25 zag God dat het - de bijzondere dingen die hij gemaakt had - dat het goed was. Nu zag Hij ''alles'' en oordeelt dat het ''zeer'' goed was.
== Voetnoot ==
|