Huwelijk: verschil tussen versies
kGeen bewerkingssamenvatting |
|||
(24 tussenliggende versies door 2 gebruikers niet weergegeven) | |||
Regel 1:
Het '''huwelijk''' is een verbintenis van man en vrouw die wordt aangegaan voor het leven. Het huwelijk is een instelling van God en een fundament van het gezin. Het is de meeste fundamentele instelling van de mensheid. Huwelijk en gezin vormen de hoeksteen van de maatschappij.
'''Eenwording.''' In het huwelijk kleeft de man zijn vrouw aan en worden zij in en door de seksuele eenwording tot één vlees (lichaam). Bekend is de desbetreffende tekst uit Genesis 2:<blockquote>''Ge 2:24 Daarom zal de man zijn vader en zijn moeder verlaten, en zijn vrouw aankleven; en zij zullen tot een vlees zijn.'' ''(SV)''</blockquote><blockquote>''Ge 2:24 Daarom zal een man zijn vader en zijn moeder verlaten en zijn vrouw aanhangen, en zij zullen tot een vlees zijn. (NBG51)''</blockquote><blockquote>''Ge 2:24 Daarom zal een man zijn vader en zijn moeder verlaten en zich aan zijn vrouw hechten; en zij zullen tot één vlees zijn. (HSV)''</blockquote>'''Leeftijd.''' De gemiddelde leeftijd waarop Nederlanders trouwen is in twintig jaar met gemiddeld zes jaar gestegen. In 2011 was de bruidegom gemiddeld 37 jaar en de bruid gemiddeld 34 jaar, in 1991 was dat 31 resp. 28 jaar.
'''Mannen.''' Het huwelijk heeft een gunstige invloed op mannen<ref>[http://www.viewpure.com/EtvfHnZMcOY Is Marriage Good for Men?] Youtube.com: PragerU, 9 mei 2016. Duur: 4 min. 41 sec. Socioloog Brad Wilcox wijst op de voordelen van het huwelijk voor mannen. </ref>.
'''Nut.''' Het huwelijk is nuttig tot voort- en grootbrenging van nageslacht, en tot gezelschap en wederzijdse steun.
Predikant Thomas De Witt Talmage schreef eens: ''"Mijn mening is dat driekwart van de mannen die tegenwoordig zo vooruit komen in de wereld, dat te danken hebben aan hun vrouw. De wagen van ' s levens lasten is zo zwaar, dat er een tweespan nodig is om hem te trekken. Het schip heeft niet alleen een kapitein nodig, maar ook een eerste stuurman"''<ref>T. de Witt Talmage, ''Spranken'' (Utrecht: C.H.E. Breijer, 1892), blz. 32. Voor Christipedia is de spelling en/of de taal van het citaat gemoderniseerd.</ref>''.''
'''Beschermd.''' In alle culturen en naties genoot het huwelijk in het verleden bescherming.
'''Gebroken gezinnen.''' In gebroken gezinnen, waarin geen huwelijk meer bestaat, zijn meer problemen dan in gezinnen waarin kinderen met beide ouders opgroeien: slechtere schoolprestaties, meer armoede, meer buitenechtelijke geboorten, meer misdaad, lagere levensverwachting, enz<ref>Charlie Butts, [http://www.onenewsnow.com/Culture/Default.aspx?id=1480844 Without marriage, 'everything else is weakened'], OneNewsNow.com, 21 nov. 2011.</ref>.
== Wettig huwelijk (Nederland) ==
Vóór 1811 was het in Nederland de taak van de kerken om huwelijken te sluiten. Vóór de huwelijkssluiting moesten de namen van de trouwlustigen gedurende drie weken bekend gemaakt worden. Na 1811 is het de taak van de overheid om een man en een vrouw in de echt te verbinden. Een niet-publieke overeenkomst tussen twee trouwlustigen kan niet als een ''wettig'' huwelijk beschouwd worden.
In [[Nederland]] is een huwelijk rechtsgeldig als het wordt gesloten door een ambtenaar van de burgerlijke stand.
== Zinnebeeld en opgave ==
'''Zinnebeeld.''' Het huwelijk heeft een zinnebeeldige betekenis, die in het Nieuwe Testament is onthuld. Het huwelijk is een uitbeelding van de verhouding van de Heer Jezus Christus en Zijn gemeente (Ef. 5:22-33).
'''Opgave.''' De christelijke echt moet een afschaduwing zijn van de vereniging van Christus met Zijn gemeente. De eenheid van geest en de afhankelijkheid, de trouwe leiding en verzorging, de overgave en volgzaamheid moet zich daarin afspiegelen, die in de betrekking van Christus en de gemeente heerst (Ef. 5: 22 vv.).
Over de plaats en plichten van de man als echtgenoot, zie [[Man (echtgenoot)]].
== Kiezen ==
=== Wel of niet trouwen ===
Wie trouwt, verplicht zich tot aandacht en zorg voor zijn of haar huwelijkspartner. Die aandacht en zorg kosten tijd. Er blijft minder tijd over voor andere dingen. Een gelovige die in staat is om ongehuwd te blijven, kan meer tijd besteden aan de dingen van de Heer.
Iemand die ongehuwd is, maar zich seksueel niet kan onthouden, doet er goed aan te trouwen. <blockquote>''1Co 7:8 Maar tot de ongetrouwden en de weduwen zeg ik: Het is goed voor hen, als zij blijven zoals ook ik. 1Co 7:9 Maar als zij zich niet kunnen onthouden, laten zij trouwen; want het is beter te trouwen dan van begeerte te branden.'' (Telos)</blockquote>
=== Keuze van een huwelijkspartner ===
In sommige culturen wordt een huwelijkspartner voorgesteld of zelfs gekozen door de ouders, in andere culturen wordt het aan het (volwassen) kind overgelaten. Abraham droeg zijn dienstknecht [[Eliëzer]] op een vrouw voor [[Izak]] te verwerven in Haran. Daarin zocht de dienstknecht Gods leiding. <blockquote>''Spr 3:5 Vertrouw op de HEERE met heel je hart, en steun op je [eigen] inzicht niet. Spr 3:6 Ken Hem in al je wegen, dan zal Híj je paden rechtmaken.'' (HSV) </blockquote>Zowel Jakob als Ezau gehoorzaamden hun vader Izak, die wilde dat zij niet met een Kanaänitische vrouw zouden trouwen. <blockquote>''Ge 28:6 Als nu Ezau zag, dat Izak Jakob gezegend, en hem naar Paddan-aram weggezonden had om zich van daar een vrouw te nemen; [en] als hij hem zegende, dat hij hem geboden had, zeggende: Neem geen vrouw van de dochteren van Kanaän; Ge 28:7 En dat Jakob zijn vader en zijn moeder gehoorzaam geweest was, en naar Paddan-aram getrokken was; Ge 28:8 En dat Ezau zag, dat de dochteren van Kanaän kwaad waren in de ogen van Izak, zijn vader; Ge 28:8 En dat Ezau zag, dat de dochteren van Kanaän kwaad waren in de ogen van Izak, zijn vader; Ge 28:9 Zo ging Ezau tot Ismaël, en nam zich tot een vrouw boven zijn vrouwen, Mahalath, de dochter van Ismaël, den zoon van Abraham, de zuster van Nebajoth. (SV)''</blockquote>Een christenjongere doet er verstandig aan om:
* Gehoorzaam aan God woord geen ongelijk juk aan te gaan (zie hierboven)<ref>Klaas Sies, de latere medeoprichter van ''Voedselbank Nederland'' verbrak zijn verhouding met de Jodin Clara Frank, omdat zij geen christin was. Later komt zij tot geloof in de Messias Jezus en zoekt Klaas, die het ter ore kwam, haar weer op. Het relaas van Clara is te horen via [https://open.spotify.com/episode/76eouKB77v0a7avhWnarGE In het diepe|#1 met Clara Sies], op: Open.Spotify.com, 14 mei 2022. Podcastaflevering van de Evangelische Omroep; vraaggesprek met de Oprichtster van ‘Voedselbank Nederland’ Clara Sies-Frank. </ref>;
* God te bidden om een vrouw of man en Zijn leiding te zoeken in de keuze van een huwelijkspartner. Immers is deze keuze er een met gevolgen voor het leven.
* De mening of raad van zijn of haar ouders te vernemen en te overwegen.
==== Raad van ouders ====
Ouders hebben het beste met hun kind voor. Zij wensen het kind geluk toe. Zij kennen hun kind het beste en weten wat goed is voor hem of haar. Zij hebben levenservaring en kennis die het kind niet heeft. In de Bijbel wordt kinderen vermaand te luisteren naar hun ouders (zie [[Kind]]).
Waarom raden ouders dit af, raden dat aan? Het is goed als ouders aangeven wat de onderbouwing van hun advies is, zodat hun kind tot dezelfde mening kan komen.
Een volwassen kind zal de raad en haar gronden overwegen. Zijn hun gronden oké? Zijn ze zelfzuchtig? Zien ze een gevaar in zijn toekomstige huwelijkspartner? Zo ja, welk gevaar, waarom een gevaar?
De raad van ouders of familie is echter betrekkelijk. In de eerste plaats gaat gehoorzaamheid aan God vóór die aan ouders. Bovendien, de raad van ouders is niet onfeilbaar. Ze kunnen het mis hebben. Een moeder kan zich zo verzetten tegen een huwelijk van haar kind, dat zij niet op de bruiloft komt, terwijl de jaren daarna bewijzen dat het een goed huwelijk is geworden.
== Ongelijk span ==
Wat zegt de Bijbel over gemengde huwelijken, waarbij de ene mens een gelovige is en de andere niet?
De wet van het Oude Testament verbood de Israëlieten dergelijke levensverbintenissen (Deuteronomium 7:3-4). Het schokte de schriftgeleerde en priester Ezra, toen hem werd meegedeeld dat veel terugkeerde Israëlieten heidense vrouwen ten huwelijk hadden genomen. Hij herinnert het verbod op gemengde huwelijken: <blockquote>''Ezr 9:12 ... u mag uw dochters niet aan hun zonen geven, en hun dochters mag u niet [ten huwelijk] nemen voor uw zonen; ... (HSV)''</blockquote>De reden hiervoor was dat de Israëlieten van God zouden worden afgetrokken als zij zouden trouwen met heidenen of met mensen die afgoden aanbaden en gruwelijke gebruiken hadden.
Een soortgelijk principe wordt in het Nieuwe Testament uiteengezet: <blockquote>''1Co 7:39 Een vrouw is verbonden zolang haar man leeft; maar als haar man ontslapen is, is zij vrij om te trouwen met wie zij wil, <u>mits in de Heer</u>. 1Co 7:40 Maar zij is gelukkiger als zij zo blijft, naar mijn mening; en ik denk ook de Geest van God te hebben.'' (Telos)</blockquote><blockquote>''2 Kor. 6:14 Loop <u>niet in een en hetzelfde span met ongelovigen</u>. Wat is de verwantschap tussen gerechtigheid en wetteloosheid? Wat heeft licht met duisternis te maken?'' </blockquote>Net zoals de Israëlieten (mensen die in de ene ware God geloofden) bevolen werd om niet met ongelovigen te trouwen, zo wordt ook christenen (mensen die in de ene ware God geloven) bevolen om niet met ongelovigen te trouwen.
Iemand zou naar zijn of haar geloof, karakter en wandel (gedrag) moeten worden beoordeeld. De standaard voor een christelijke man of vrouw voor het kiezen van een partner zou altijd moeten bestaan uit het ontdekken of de persoon waarin ze geïnteresseerd zijn ook een christen is (2 Korinthiërs 6:14), iemand die door geloof in Jezus Christus wedergeboren is (Johannes 3:3-5). Geloof in Christus is het hoofdcriterium voor het kiezen van een echtgenoot of echtgenote.
== Verboden huwelijken ==
Regel 42 ⟶ 88:
''Zie [[Veelwijverij]] voor het hoofdartikel over dit onderwerp.''
==
Bij het aangaan van een huwelijk beloven man en vrouw elkaar trouw te zijn. Trouw in voor- en tegenspoed, trouw onder de wisselvalligheden van het leven en van gevoelens, trouw tegenover verleidingen tot ontrouw. <blockquote>''Spr 7:4 Zeg tot de wijsheid: Gij zijt mijn zuster; en heet het verstand uw bloedvriend; Spr 7:4 Zeg tegen de wijsheid: Jij bent mijn zuster, en noem het inzicht [je] bloedverwant, Spr 7:5 opdat zij je bewaren voor de vreemde vrouw, voor de onbekende die [jou] met haar woorden vleit.'' (HSV)</blockquote>
Mijn vrouw lag naast me te slapen... en opeens kreeg ik een Facebook-melding en een vrouw vroeg me haar toe te voegen. Dus ik heb haar toegevoegd. Ik accepteerde het vriendschapsverzoek en stuurde een bericht met de vraag: "Kennen wij elkaar?"
Ze antwoordde: "Ik hoorde dat je getrouwd bent, maar ik hou nog steeds van je." 😧
Ze was een vriendin uit het verleden. Op de foto zag ze er heel mooi uit.
Ik sloot de chat af en keek naar mijn vrouw, ze lag heerlijk te slapen na haar vermoeiende werkdag. Toen ik naar haar keek, dacht ik eraan dat ze zich zo veilig voelt dat ze zo comfortabel bij mij in een compleet nieuw huis kan slapen. Ze is ver verwijderd van het huis van haar ouders, waar ze 24 uur lang omringd door haar familie doorbracht. Als ze van streek of verdrietig was, was haar moeder er, zodat ze op haar schoot kon huilen. Haar zus of broer vertelde grappen en maakte haar aan het lachen. Haar vader kwam thuis en bracht haar alles wat ze lekker vond, en toch stelde ze zoveel vertrouwen in mij.
Al deze gedachten kwamen in me op, dus pakte ik de telefoon en drukte op "BLOKKEREN". Ik draaide me naar haar toe en ging naast haar slapen.
Ik ben een man, geen kind. Ik heb gezworen haar trouw te blijven en dat zal ook zo zijn. Ik zal voor altijd vechten om een man te zijn die zijn vrouw niet bedriegt en een gezin uit elkaar scheurt... <ref>Bron: Facebook.com, account You can cook, [https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=pfbid0xd7Yc3gd8CSQZ2gT1biJbauLxEaD9gfGq9P5Hh2iufDvDf2Whtqxon6qSFiBpMC4l&id=61553242550321 bericht van 27 nov. 2023]. </ref>
== Huiselijk geweld ==
In de Verenigde Staten bleek huiselijk geweld minder vaak voor te komen in huwelijken dan bij ongehuwd samenwonenden<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=G3jMxxjQP4w&t=14m22s Transgenderism is the Fruit of Sexual Revolution w/ Dr. Jennifer Morse]. Youtube.com: Pints with Aquinas, 7 juni 2022. Vanaf 14 min. 22 sec.</ref>.
== Seksuele zonden ==
Regel 56 ⟶ 108:
== Echtscheiding ==
Bij echtscheiding wordt het huwelijk ontbonden. De Heer Jezus leert ons echter, dat wat God heeft samengevoegd, niet door een mens gescheiden moet worden (Matth. 19:6). Echtscheiding, Deut. 24 :1, vanwege de hardigheid van het hart toegestaan, Matt. 19 :8, werd door vele bepalingen bemoeilijkt, Deut. 24 :1-4.
''Zie art. [[Echtscheiding]] voor het hoofdartikel over dit onderwerp.''
Het huwelijk is de hoeksteen van de maatschappij. Wanneer veel huwelijken kapot gaan, vallen veel gezinnen uit elkaar en gaat onze beschaving uiteindelijk ten onder: door burgeroorlog als gevolg van grote tegenstellingen of door ontbinding zoals het einde van het Romeinse rijk of door barbaarse toestanden.<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Osp4RYhi0XE Things Will Get Bad. Expect it. w/ Dr. Peter Kreeft]. Youtube.com: Pints With Aquinas, 28 okt. 2022. Duur: 5 min. 56 sec. Gesprekje met de filosoof Peter Kreeft.</ref>
== Ondermijning van het huwelijk ==
Regel 63 ⟶ 115:
Het huwelijk als levensverbintenis tussen een man en een vrouw is in de maatschappij niet langer vanzelfsprekend. Het zogenaamde ''[[homohuwelijk]]'' (man-man of vrouw-vrouw) wordt steeds meer geaccepteerd.
De definitie van 'huwelijk' is aangepast om homohuwelijken in te sluiten. Het huwelijk wordt niet langer gedefinieerd als een bij wet geregelde verbintenis tussen een man en een vrouw, maar als 'een bij wet geregelde verbintenis tussen twee personen'<ref>VanDale.nl, geraadpleegd 1 nov. 2019.</ref>.
'''Polygamie.''' De ondermijning van het traditionele huwelijk heeft mogelijk nog andere gevolgen. Zo hebben sommigen gewaarschuwd dat het weghalen van 'twee' uit de definitie van 'huwelijk' een logische vervolgstap is.<ref>[https://www.dailywire.com/news/hammer-remember-those-who-told-us-gay-marriage-would-not-lead-to-polyamory-they-were-wrong/?fbclid=IwAR2eoFGyf-ZsHkwp5poTRXp-ZjeqTPiwJbPlPg54WUu9J1uHviE1kxiNYas HAMMER: Remember Those Who Told Us Gay Marriage Would Not Lead To Polyamory? They Were Wrong.] DailyWire.com, 25 okt. 2019.</ref>
'''Ouderschap los van getal en geslacht.''' De herdefinitie leidt tot een herdefinitie van ouderschap, waarbij ouderschap van getal (tweetal) en geslacht gescheiden wordt. Traditioneel ouderschap behelst twee ouders van verschillende sekse: een man (vader) en een vrouw (moeder). Als een huwelijk bestaat uit de levensverbintenis van twee mannen, dan heeft een kind dat men opgroeit bijvoorbeeld 'drie ouders': twee mannen en een elders wonende (draag)moeder.<ref name=":0">[https://www.youtube.com/watch?v=G3jMxxjQP4w&t=1h32s Transgenderism is the Fruit of Sexual Revolution w/ Dr. Jennifer Morse]. Youtube.com: Pints with Aquinas, 7 juni 2022. Vanaf 1 uur 32 min.</ref>
'''Contractouderschap.''' De herdefinitie van het huwelijk en het hoge aantal echtscheidingen leidt wellicht tot contractouderschap: ouderschap gebaseerd op een contract tussen twee of meer individuen, waarbij wordt afgesproken wie als wettige 'ouder' gelden, wie de eicel of het zaad levert voor de verwekking van een kind, wie de draagmoeder wordt, wie wanneer voor het kind of de kinderen mag zorgen (verdeling van de zorg).<ref name=":0" />
'''Wat te doen?''' <blockquote>''Ps 11:3 Wanneer de grondslagen zijn vernield, wat kan dan de rechtvaardige doen? (NBG51)''</blockquote>Wat kan de rechtvaardige doen? Bidden voor de maatschappij, de overheid; voor medegelovigen, opdat dezen vast te houden aan het traditionele huwelijk, dat in overeenstemming is met de goddelijke scheppingsorde en dat het best past bij de menselijke natuur. De ontwikkeling van een kind en het geluk van een mens is het meest gediend met één vader (man) én één moeder (vrouw) in een verbintenis voor het leven.
== Huwelijksjubilea ==
Regel 91 ⟶ 153:
== Zie ook ==
* [[Bruiloft]]
* [[Oud-Israëlitische verloving en bruiloft]]
* [[Joods huwelijk]]
* [[Vrouw]]
== Bronnen ==
Regel 101 ⟶ 167:
Tim & Kathy Keller, ''Het huwelijk; Gods wijsheid over gevende liefde''. Jo Wijnen, 2012. Pagina's: 304.
Ger de Koning, ''Die Twee = M+V'' - Gods origineel handhaven. Uitgeverij Daniel, 2017. Pagina's: 104. [https://www.kingcomments.com/nl/onderwerpen/man-vrouw-gezin/die-twee--mv Nu lezen] op www.kingcomments.com. [https://www.oudesporen.nl/artikelen.php?id=1423 Download pdf] op Oudesporen.nl. [http://www.uitgeverijdaniel.nl/qc/409,wwwwuitgeverijdanielnl.html Productinfo] over de papieren versie.
Ger de Koning, ''Het Huwelijk In Ere'' - Huwelijk en seksualiteit in het licht van de Bijbel en de aanvallen daarop. Uitgeverij Daniel, 2019. Pagina's: 90. [https://www.kingcomments.com/nl/onderwerpen/man-vrouw-gezin/het-huwelijk-in-ere Nu lezen] op www.kingcomments.com. [https://www.oudesporen.nl/artikelen.php?id=2503 Download pdf] op OudeSporen.nl. [http://www.uitgeverijdaniel.nl/qc/432,wwwwuitgeverijdanielnl.html Productinfo] over de papieren versie. Naar aanleiding van de [[Nashville-verklaring]].
Dirk Lemmens en Jef de Vriese, ''Meer dan liefde; Gods plan voor je huwelijk.'' Centrum voor Pastorale Counseling, 2003. Pagina's: 269.
Regel 123 ⟶ 189:
Stormie Omartian, ''De kracht van een biddende vrouw''. Uitgever: Gideon, 2002. Pagina's: 190. De auteur vertelt hoe God haar moeilijke huwelijk sterker maakte, sinds zij voor haar man begon te bidden voor zijn geestelijk leven, zijn emoties, zijn rol als echtgenoot en vader, zijn gezondheid, zijn omgang met geld en zijn werk. Beoordeling door lezer(s) op [http://www.bol.com/nl/p/de-kracht-van-een-biddende-vrouw/1001004001668484/ Bol.com].
Martha Peace, ''De Godvrezende vrouw'' (2014). Pagina's: 400. De schrijfster is hulpverleenster. [http://www.heartcry.nl/webshop_boeken_448 Boekbespreking] op HeartCry.nl en op [https://www.bijbelsberaadmv.nl/2023/05/04/recensie-de-godvrezende-vrouw/ BijbelsBeraadMV.nl].
=== Engels ===
Shaunti Feldhahn, ''The Surprising Secrets of Highly Happy Marriages: The Little Things That Make a Big Difference''. Uitgever: Multnomah, 2013. Pagina's: 256. “What an important relationship book for such a time as this! A must for every couple.” ''— Dr. Tim Clinton, president of the American Association of Christian Counselors''<ref>Aangehaald op: https://www.amazon.com/Surprising-Secrets-Highly-Happy-Marriages/dp/1601421214</ref>''.''
Debi Pearl, ''Created to be His Help Meet: Discover How God Can Make Your Marriage Glorious''. No Greater Joy Ministries, 2004. Pagina's: 297. Een lezeres schreef: "Ik las elk huwelijksboek op de markt, maar pas toen ik Debi Pearl's boek "''Created to Be His Help Meet''" las, veranderde ons huwelijk! Zo dankbaar."<ref>Lori Alexander op Twitter, [https://twitter.com/godlywomanhood/status/1596860735371415553 bericht] van 27 nov. 2022.</ref>
[https://www.youtube.com/watch?v=ZHinnu6LPn8 Mark Turner - Submission vs Selfishness - SDA sermon]. Youtube.com: God's Last Warning, 17 juni 2022. Duur: 51 min. 57 sec. De zondeval heeft ons zelfzuchtig gemaakt. Onderdanigheid is op de ander gericht, acht de belangen van de naaste. Toepassing op de verhouding van man en vrouw in het huwelijk. (Mark Turner is een [[Zevendedagsadventisten|zevendedagsadventist]], die het onderhouden van de sabbat heel belangrijk vindt, hetgeen in zijn toespraak tot uiting komt).
[https://www.youtube.com/watch?v=ihrUIPfvTh8 Katy Nichole - "In Jesus Name (God of Possible)"]. Youtube.com: Katy Nicole, 5 maart 2022. Duur: 3 min. 49 sec. Zangeres Kay Nicole zingt een lied met het oog op spanningen in het huwelijk.
== Voetnoten ==
|
Huidige versie van 31 dec 2023 om 14:43
Het huwelijk is een verbintenis van man en vrouw die wordt aangegaan voor het leven. Het huwelijk is een instelling van God en een fundament van het gezin. Het is de meeste fundamentele instelling van de mensheid. Huwelijk en gezin vormen de hoeksteen van de maatschappij.
Eenwording. In het huwelijk kleeft de man zijn vrouw aan en worden zij in en door de seksuele eenwording tot één vlees (lichaam). Bekend is de desbetreffende tekst uit Genesis 2:
Ge 2:24 Daarom zal de man zijn vader en zijn moeder verlaten, en zijn vrouw aankleven; en zij zullen tot een vlees zijn. (SV)
Ge 2:24 Daarom zal een man zijn vader en zijn moeder verlaten en zijn vrouw aanhangen, en zij zullen tot een vlees zijn. (NBG51)
Ge 2:24 Daarom zal een man zijn vader en zijn moeder verlaten en zich aan zijn vrouw hechten; en zij zullen tot één vlees zijn. (HSV)
Leeftijd. De gemiddelde leeftijd waarop Nederlanders trouwen is in twintig jaar met gemiddeld zes jaar gestegen. In 2011 was de bruidegom gemiddeld 37 jaar en de bruid gemiddeld 34 jaar, in 1991 was dat 31 resp. 28 jaar.
Mannen. Het huwelijk heeft een gunstige invloed op mannen[1].
Nut. Het huwelijk is nuttig tot voort- en grootbrenging van nageslacht, en tot gezelschap en wederzijdse steun.
Predikant Thomas De Witt Talmage schreef eens: "Mijn mening is dat driekwart van de mannen die tegenwoordig zo vooruit komen in de wereld, dat te danken hebben aan hun vrouw. De wagen van ' s levens lasten is zo zwaar, dat er een tweespan nodig is om hem te trekken. Het schip heeft niet alleen een kapitein nodig, maar ook een eerste stuurman"[2].
Beschermd. In alle culturen en naties genoot het huwelijk in het verleden bescherming.
Gebroken gezinnen. In gebroken gezinnen, waarin geen huwelijk meer bestaat, zijn meer problemen dan in gezinnen waarin kinderen met beide ouders opgroeien: slechtere schoolprestaties, meer armoede, meer buitenechtelijke geboorten, meer misdaad, lagere levensverwachting, enz[3].
Wettig huwelijk (Nederland)
Vóór 1811 was het in Nederland de taak van de kerken om huwelijken te sluiten. Vóór de huwelijkssluiting moesten de namen van de trouwlustigen gedurende drie weken bekend gemaakt worden. Na 1811 is het de taak van de overheid om een man en een vrouw in de echt te verbinden. Een niet-publieke overeenkomst tussen twee trouwlustigen kan niet als een wettig huwelijk beschouwd worden.
In Nederland is een huwelijk rechtsgeldig als het wordt gesloten door een ambtenaar van de burgerlijke stand.
Zinnebeeld en opgave
Zinnebeeld. Het huwelijk heeft een zinnebeeldige betekenis, die in het Nieuwe Testament is onthuld. Het huwelijk is een uitbeelding van de verhouding van de Heer Jezus Christus en Zijn gemeente (Ef. 5:22-33).
Opgave. De christelijke echt moet een afschaduwing zijn van de vereniging van Christus met Zijn gemeente. De eenheid van geest en de afhankelijkheid, de trouwe leiding en verzorging, de overgave en volgzaamheid moet zich daarin afspiegelen, die in de betrekking van Christus en de gemeente heerst (Ef. 5: 22 vv.).
Over de plaats en plichten van de man als echtgenoot, zie Man (echtgenoot).
Kiezen
Wel of niet trouwen
Wie trouwt, verplicht zich tot aandacht en zorg voor zijn of haar huwelijkspartner. Die aandacht en zorg kosten tijd. Er blijft minder tijd over voor andere dingen. Een gelovige die in staat is om ongehuwd te blijven, kan meer tijd besteden aan de dingen van de Heer.
Iemand die ongehuwd is, maar zich seksueel niet kan onthouden, doet er goed aan te trouwen.
1Co 7:8 Maar tot de ongetrouwden en de weduwen zeg ik: Het is goed voor hen, als zij blijven zoals ook ik. 1Co 7:9 Maar als zij zich niet kunnen onthouden, laten zij trouwen; want het is beter te trouwen dan van begeerte te branden. (Telos)
Keuze van een huwelijkspartner
In sommige culturen wordt een huwelijkspartner voorgesteld of zelfs gekozen door de ouders, in andere culturen wordt het aan het (volwassen) kind overgelaten. Abraham droeg zijn dienstknecht Eliëzer op een vrouw voor Izak te verwerven in Haran. Daarin zocht de dienstknecht Gods leiding.
Spr 3:5 Vertrouw op de HEERE met heel je hart, en steun op je [eigen] inzicht niet. Spr 3:6 Ken Hem in al je wegen, dan zal Híj je paden rechtmaken. (HSV)
Zowel Jakob als Ezau gehoorzaamden hun vader Izak, die wilde dat zij niet met een Kanaänitische vrouw zouden trouwen.
Ge 28:6 Als nu Ezau zag, dat Izak Jakob gezegend, en hem naar Paddan-aram weggezonden had om zich van daar een vrouw te nemen; [en] als hij hem zegende, dat hij hem geboden had, zeggende: Neem geen vrouw van de dochteren van Kanaän; Ge 28:7 En dat Jakob zijn vader en zijn moeder gehoorzaam geweest was, en naar Paddan-aram getrokken was; Ge 28:8 En dat Ezau zag, dat de dochteren van Kanaän kwaad waren in de ogen van Izak, zijn vader; Ge 28:8 En dat Ezau zag, dat de dochteren van Kanaän kwaad waren in de ogen van Izak, zijn vader; Ge 28:9 Zo ging Ezau tot Ismaël, en nam zich tot een vrouw boven zijn vrouwen, Mahalath, de dochter van Ismaël, den zoon van Abraham, de zuster van Nebajoth. (SV)
Een christenjongere doet er verstandig aan om:
- Gehoorzaam aan God woord geen ongelijk juk aan te gaan (zie hierboven)[4];
- God te bidden om een vrouw of man en Zijn leiding te zoeken in de keuze van een huwelijkspartner. Immers is deze keuze er een met gevolgen voor het leven.
- De mening of raad van zijn of haar ouders te vernemen en te overwegen.
Raad van ouders
Ouders hebben het beste met hun kind voor. Zij wensen het kind geluk toe. Zij kennen hun kind het beste en weten wat goed is voor hem of haar. Zij hebben levenservaring en kennis die het kind niet heeft. In de Bijbel wordt kinderen vermaand te luisteren naar hun ouders (zie Kind).
Waarom raden ouders dit af, raden dat aan? Het is goed als ouders aangeven wat de onderbouwing van hun advies is, zodat hun kind tot dezelfde mening kan komen.
Een volwassen kind zal de raad en haar gronden overwegen. Zijn hun gronden oké? Zijn ze zelfzuchtig? Zien ze een gevaar in zijn toekomstige huwelijkspartner? Zo ja, welk gevaar, waarom een gevaar?
De raad van ouders of familie is echter betrekkelijk. In de eerste plaats gaat gehoorzaamheid aan God vóór die aan ouders. Bovendien, de raad van ouders is niet onfeilbaar. Ze kunnen het mis hebben. Een moeder kan zich zo verzetten tegen een huwelijk van haar kind, dat zij niet op de bruiloft komt, terwijl de jaren daarna bewijzen dat het een goed huwelijk is geworden.
Ongelijk span
Wat zegt de Bijbel over gemengde huwelijken, waarbij de ene mens een gelovige is en de andere niet?
De wet van het Oude Testament verbood de Israëlieten dergelijke levensverbintenissen (Deuteronomium 7:3-4). Het schokte de schriftgeleerde en priester Ezra, toen hem werd meegedeeld dat veel terugkeerde Israëlieten heidense vrouwen ten huwelijk hadden genomen. Hij herinnert het verbod op gemengde huwelijken:
Ezr 9:12 ... u mag uw dochters niet aan hun zonen geven, en hun dochters mag u niet [ten huwelijk] nemen voor uw zonen; ... (HSV)
De reden hiervoor was dat de Israëlieten van God zouden worden afgetrokken als zij zouden trouwen met heidenen of met mensen die afgoden aanbaden en gruwelijke gebruiken hadden. Een soortgelijk principe wordt in het Nieuwe Testament uiteengezet:
1Co 7:39 Een vrouw is verbonden zolang haar man leeft; maar als haar man ontslapen is, is zij vrij om te trouwen met wie zij wil, mits in de Heer. 1Co 7:40 Maar zij is gelukkiger als zij zo blijft, naar mijn mening; en ik denk ook de Geest van God te hebben. (Telos)
2 Kor. 6:14 Loop niet in een en hetzelfde span met ongelovigen. Wat is de verwantschap tussen gerechtigheid en wetteloosheid? Wat heeft licht met duisternis te maken?
Net zoals de Israëlieten (mensen die in de ene ware God geloofden) bevolen werd om niet met ongelovigen te trouwen, zo wordt ook christenen (mensen die in de ene ware God geloven) bevolen om niet met ongelovigen te trouwen.
Iemand zou naar zijn of haar geloof, karakter en wandel (gedrag) moeten worden beoordeeld. De standaard voor een christelijke man of vrouw voor het kiezen van een partner zou altijd moeten bestaan uit het ontdekken of de persoon waarin ze geïnteresseerd zijn ook een christen is (2 Korinthiërs 6:14), iemand die door geloof in Jezus Christus wedergeboren is (Johannes 3:3-5). Geloof in Christus is het hoofdcriterium voor het kiezen van een echtgenoot of echtgenote.
Verboden huwelijken
In het Oude Testament (Lev. 18) worden verboden:
- huwelijken met naaste verwanten;
- huwelijken met heidenen.
Verboden is de seksuele omgang en dus het huwelijk[5] van een man:
- met de moeder;
- met de stiefmoeder;
- met de zuster of halfzuster;
- met de kleindochter, de dochter van de zoon of dochter;
- met de dochter van de stiefmoeder;
- met de tante, zowel van vaders als van moeder zijde;
- met de vrouw van de oom, van vaders zijde;
- met de schoondochter;
- met de schoonzuster;
- met een vrouw en haar dochter of met de moeder en kleindochter en
- met twee zusters tegelijk.
In 2003 gaf een Nederlandse minister als zijn mening te kennen dat een neef en een nicht met elkaar mogen trouwen.
Geen verbod huwelijk neef en nicht Minister Hoogervorst van Volksgezondheid vindt het overdreven om neven en nichten te verbieden met elkaar te trouwen. Dat heeft de bewindsman laten weten in antwoord op schriftelijke vragen van CDA-Kamerlid Sterk. Bij een huwelijk tussen neef en nicht is de kans op een kind met een handicap anderhalf keer zo groot als bij ouders die geen familie zijn van elkaar. Hoogervorst wijst erop dat er ook niet-verwante ouders zijn die een verhoogd risico lopen en hij voelt er niets voor om ook hen te verbieden met elkaar te trouwen. De minister ziet meer in een betere voorlichting over de risico's aan vooral Turken en Marokkanen. (Bron: Radio Nederland Wereldomroep, nieuwsbericht 17 december 2003)
Voor het verbod op huwelijken met heidenen, zie hieronder bij Ongelijk span.
Polygamie
Polygamie is het gelijktijdig gehuwd-zijn van één man met twee of meer vrouwen tegelijk (veelwijverij) of omgekeerd (veelmannerij). Het tegendeel is monogamie. Naar Gods norm is het huwelijk de vereniging van één man en één vrouw. In het Oude Testament wordt veelwijverij als zodanig niet verboden, maar in het Nieuwe Testament komt Gods norm van monogamie (het huwelijk van één man met één vrouw) duidelijk naar voren.
Zie Polygamie voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
Zie Veelwijverij voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
Trouw
Bij het aangaan van een huwelijk beloven man en vrouw elkaar trouw te zijn. Trouw in voor- en tegenspoed, trouw onder de wisselvalligheden van het leven en van gevoelens, trouw tegenover verleidingen tot ontrouw.
Spr 7:4 Zeg tot de wijsheid: Gij zijt mijn zuster; en heet het verstand uw bloedvriend; Spr 7:4 Zeg tegen de wijsheid: Jij bent mijn zuster, en noem het inzicht [je] bloedverwant, Spr 7:5 opdat zij je bewaren voor de vreemde vrouw, voor de onbekende die [jou] met haar woorden vleit. (HSV)
Mijn vrouw lag naast me te slapen... en opeens kreeg ik een Facebook-melding en een vrouw vroeg me haar toe te voegen. Dus ik heb haar toegevoegd. Ik accepteerde het vriendschapsverzoek en stuurde een bericht met de vraag: "Kennen wij elkaar?" Ze antwoordde: "Ik hoorde dat je getrouwd bent, maar ik hou nog steeds van je." 😧 Ze was een vriendin uit het verleden. Op de foto zag ze er heel mooi uit. Ik sloot de chat af en keek naar mijn vrouw, ze lag heerlijk te slapen na haar vermoeiende werkdag. Toen ik naar haar keek, dacht ik eraan dat ze zich zo veilig voelt dat ze zo comfortabel bij mij in een compleet nieuw huis kan slapen. Ze is ver verwijderd van het huis van haar ouders, waar ze 24 uur lang omringd door haar familie doorbracht. Als ze van streek of verdrietig was, was haar moeder er, zodat ze op haar schoot kon huilen. Haar zus of broer vertelde grappen en maakte haar aan het lachen. Haar vader kwam thuis en bracht haar alles wat ze lekker vond, en toch stelde ze zoveel vertrouwen in mij. Al deze gedachten kwamen in me op, dus pakte ik de telefoon en drukte op "BLOKKEREN". Ik draaide me naar haar toe en ging naast haar slapen. Ik ben een man, geen kind. Ik heb gezworen haar trouw te blijven en dat zal ook zo zijn. Ik zal voor altijd vechten om een man te zijn die zijn vrouw niet bedriegt en een gezin uit elkaar scheurt... [6]
Huiselijk geweld
In de Verenigde Staten bleek huiselijk geweld minder vaak voor te komen in huwelijken dan bij ongehuwd samenwonenden[7].
Seksuele zonden
Op ontucht, hoererij en bloedschande waren onder het Oude Verbond strenge straffen gesteld, Deut. 22 :13 v. Op overspel, het zich vergrijpen aan iemands anders vrouw, stond de dood door steniging, Lev. 20 :10, Deut. 22 :22. Wanneer een man zijn vrouw van ontrouw verdacht, dan kon hij haar aan het, in Num. 5:12 v. beschreven Godsgericht onderwerpen. Tegen valse beschuldiging door de jaloerse echtgenoot werd de vrouw door de Wet beschermd, Deut. 22 :13 v.
Echtscheiding
Bij echtscheiding wordt het huwelijk ontbonden. De Heer Jezus leert ons echter, dat wat God heeft samengevoegd, niet door een mens gescheiden moet worden (Matth. 19:6). Echtscheiding, Deut. 24 :1, vanwege de hardigheid van het hart toegestaan, Matt. 19 :8, werd door vele bepalingen bemoeilijkt, Deut. 24 :1-4.
Zie art. Echtscheiding voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
Het huwelijk is de hoeksteen van de maatschappij. Wanneer veel huwelijken kapot gaan, vallen veel gezinnen uit elkaar en gaat onze beschaving uiteindelijk ten onder: door burgeroorlog als gevolg van grote tegenstellingen of door ontbinding zoals het einde van het Romeinse rijk of door barbaarse toestanden.[8]
Ondermijning van het huwelijk
In de moderne maatschappij staat het traditionele huwelijk als levenslange verbintenis en trouw tussen een man en een vrouw onder druk. Aan een duurzame verbintenis voor het leven wordt steeds minder waarde gehecht. Het aantal echtscheidingen is relatief hoog. In Nederland lopen jaarlijks bijna 32.000 huwelijk op de klippen. Huwelijkstrouw is ook minder in tel. Overspel wordt soms zelfs in zekere media als 'spannend' voorgesteld.
Het huwelijk als levensverbintenis tussen een man en een vrouw is in de maatschappij niet langer vanzelfsprekend. Het zogenaamde homohuwelijk (man-man of vrouw-vrouw) wordt steeds meer geaccepteerd.
De definitie van 'huwelijk' is aangepast om homohuwelijken in te sluiten. Het huwelijk wordt niet langer gedefinieerd als een bij wet geregelde verbintenis tussen een man en een vrouw, maar als 'een bij wet geregelde verbintenis tussen twee personen'[9].
Polygamie. De ondermijning van het traditionele huwelijk heeft mogelijk nog andere gevolgen. Zo hebben sommigen gewaarschuwd dat het weghalen van 'twee' uit de definitie van 'huwelijk' een logische vervolgstap is.[10]
Ouderschap los van getal en geslacht. De herdefinitie leidt tot een herdefinitie van ouderschap, waarbij ouderschap van getal (tweetal) en geslacht gescheiden wordt. Traditioneel ouderschap behelst twee ouders van verschillende sekse: een man (vader) en een vrouw (moeder). Als een huwelijk bestaat uit de levensverbintenis van twee mannen, dan heeft een kind dat men opgroeit bijvoorbeeld 'drie ouders': twee mannen en een elders wonende (draag)moeder.[11]
Contractouderschap. De herdefinitie van het huwelijk en het hoge aantal echtscheidingen leidt wellicht tot contractouderschap: ouderschap gebaseerd op een contract tussen twee of meer individuen, waarbij wordt afgesproken wie als wettige 'ouder' gelden, wie de eicel of het zaad levert voor de verwekking van een kind, wie de draagmoeder wordt, wie wanneer voor het kind of de kinderen mag zorgen (verdeling van de zorg).[11]
Wat te doen?
Ps 11:3 Wanneer de grondslagen zijn vernield, wat kan dan de rechtvaardige doen? (NBG51)
Wat kan de rechtvaardige doen? Bidden voor de maatschappij, de overheid; voor medegelovigen, opdat dezen vast te houden aan het traditionele huwelijk, dat in overeenstemming is met de goddelijke scheppingsorde en dat het best past bij de menselijke natuur. De ontwikkeling van een kind en het geluk van een mens is het meest gediend met één vader (man) én één moeder (vrouw) in een verbintenis voor het leven.
Huwelijksjubilea
Het geheim is God
De 107-jarige Duranord Veillard en zijn 104-jarige vrouw Jeanne waren 82-jaar getrouwd. Ze trouwden in 1932 en kregen vijf kinderen, twaalf kleinkinderen en veertien achterkleinkinderen (stand feb. 2015). Over het geheim achter hun huwelijk was Duranord duidelijk: „Dat is God.”[12] |
Aan jubilea, ook huwelijksjubilea, worden traditioneel allerlei stoffelijke eigenschappen toegekend. Het bekendst is het gouden jubileum: 50 jaar, gevolgd door het zilveren jubileum: 25 jaar. Voor huwelijksjubilea kent men:
- Koperen huwelijk (12,5 jaar)
- Zilveren huwelijk (25 jaar)
- Robijnen (België: smaragden) huwelijk (40 jaar)
- Gouden huwelijk (50 jaar)
- Diamanten huwelijk (60 jaar)
- Briljanten huwelijk (65 jaar)
- Platina huwelijk (70 jaar)
- Kroonjuwelen huwelijk (75 jaar)
Zie verder bij Huwelijksverjaardag (Wikipedia).
Humor
De man moet over de vrouw onderdanig zijn.
"Wie van jullie zit er onder de plak? Die moeten links gaan staan. Wie zitten niet onder de plak? Die moeten rechts gaan staan." Een schriel mannetje stond rechts. Waarom? "Mijn vrouw zei dat ik rechts moest gaan staan."
Vraag: "Mag ik uw mening vragen?" Antwoord: "Even m'n vrouw roepen."
Zie ook
Bronnen
Voor dit artikel is, met toestemming, mede gebruikt gemaakt van een artikel op www.GotQuestions.org
C. Lindeboom, Bijbelgids, of Handleiding tot het verkrijgen van Bijbelkennis (Middelburg: Stichting de Gihonbron, 2009; bewerking door J. Pluimers van de uitgave uit 1929), blz. 219-220. Hieruit is, onder toestemming, op 15 maart 2013 tekst gebruikt.
Meer weten
Tim & Kathy Keller, Het huwelijk; Gods wijsheid over gevende liefde. Jo Wijnen, 2012. Pagina's: 304.
Ger de Koning, Die Twee = M+V - Gods origineel handhaven. Uitgeverij Daniel, 2017. Pagina's: 104. Nu lezen op www.kingcomments.com. Download pdf op Oudesporen.nl. Productinfo over de papieren versie.
Ger de Koning, Het Huwelijk In Ere - Huwelijk en seksualiteit in het licht van de Bijbel en de aanvallen daarop. Uitgeverij Daniel, 2019. Pagina's: 90. Nu lezen op www.kingcomments.com. Download pdf op OudeSporen.nl. Productinfo over de papieren versie. Naar aanleiding van de Nashville-verklaring.
Dirk Lemmens en Jef de Vriese, Meer dan liefde; Gods plan voor je huwelijk. Centrum voor Pastorale Counseling, 2003. Pagina's: 269.
Sjoerd en Gerdien Poorta, Samen onderweg; dagboek voor man en vrouw. Kampen: uitgeverij Voorhoeve, 2000. Dagboek met verwijzingen naar Bijbelteksten, ter voorbereiding en onderhouding van het huwelijk. Veel onderwerpen komen aan de orde, onder andere depressiviteit, verlies van een kind of partner, zorgen voor de zieke partner.
Sjoerd en Gerdien Poorta, Samen onderweg; dagboek om aan je relatie te werken. Kampen: Kok, 2009. Herziene uitgave van het boek uit 2000. Omvang: 267 pagina's.
Stuart Scott, Het volgen van Jezus als echtgenoot in Bijbels perspectief. Boekenfonds Reformatorisch Appél, 2014.
Ed Wheat, Een huwelijk vol liefde. Vaassen: Uitgeverij Medema, 1e druk 1986, 4e druk 1992. Pagina's: 250.
Man (echtgenoot)
Stormie Omartian, De kracht van een biddende man ... die werkelijk iets voor zijn vrouw wil betekenen. Uitgever: Gideon, 2005. Pagina's: 213. De auteur beschrijft op welke gebieden je echtgenote jouw gebed nodig heeft, bijvoorbeeld haar gevoelens en stemmingen, haar geestelijk leven, haar moederschap en haar seksualiteit. Beoordeling door lezer(s) op Bol.com.
Stuart Scott, De Godvrezende man (2014). Pagina's: 325. De schrijver is hulpverlener. Boekbespreking op HeartCry.nl
Vrouw (echtgenote)
Stormie Omartian, De kracht van een biddende vrouw. Uitgever: Gideon, 2002. Pagina's: 190. De auteur vertelt hoe God haar moeilijke huwelijk sterker maakte, sinds zij voor haar man begon te bidden voor zijn geestelijk leven, zijn emoties, zijn rol als echtgenoot en vader, zijn gezondheid, zijn omgang met geld en zijn werk. Beoordeling door lezer(s) op Bol.com.
Martha Peace, De Godvrezende vrouw (2014). Pagina's: 400. De schrijfster is hulpverleenster. Boekbespreking op HeartCry.nl en op BijbelsBeraadMV.nl.
Engels
Shaunti Feldhahn, The Surprising Secrets of Highly Happy Marriages: The Little Things That Make a Big Difference. Uitgever: Multnomah, 2013. Pagina's: 256. “What an important relationship book for such a time as this! A must for every couple.” — Dr. Tim Clinton, president of the American Association of Christian Counselors[13].
Debi Pearl, Created to be His Help Meet: Discover How God Can Make Your Marriage Glorious. No Greater Joy Ministries, 2004. Pagina's: 297. Een lezeres schreef: "Ik las elk huwelijksboek op de markt, maar pas toen ik Debi Pearl's boek "Created to Be His Help Meet" las, veranderde ons huwelijk! Zo dankbaar."[14]
Mark Turner - Submission vs Selfishness - SDA sermon. Youtube.com: God's Last Warning, 17 juni 2022. Duur: 51 min. 57 sec. De zondeval heeft ons zelfzuchtig gemaakt. Onderdanigheid is op de ander gericht, acht de belangen van de naaste. Toepassing op de verhouding van man en vrouw in het huwelijk. (Mark Turner is een zevendedagsadventist, die het onderhouden van de sabbat heel belangrijk vindt, hetgeen in zijn toespraak tot uiting komt).
Katy Nichole - "In Jesus Name (God of Possible)". Youtube.com: Katy Nicole, 5 maart 2022. Duur: 3 min. 49 sec. Zangeres Kay Nicole zingt een lied met het oog op spanningen in het huwelijk.
Voetnoten
- ↑ Is Marriage Good for Men? Youtube.com: PragerU, 9 mei 2016. Duur: 4 min. 41 sec. Socioloog Brad Wilcox wijst op de voordelen van het huwelijk voor mannen.
- ↑ T. de Witt Talmage, Spranken (Utrecht: C.H.E. Breijer, 1892), blz. 32. Voor Christipedia is de spelling en/of de taal van het citaat gemoderniseerd.
- ↑ Charlie Butts, Without marriage, 'everything else is weakened', OneNewsNow.com, 21 nov. 2011.
- ↑ Klaas Sies, de latere medeoprichter van Voedselbank Nederland verbrak zijn verhouding met de Jodin Clara Frank, omdat zij geen christin was. Later komt zij tot geloof in de Messias Jezus en zoekt Klaas, die het ter ore kwam, haar weer op. Het relaas van Clara is te horen via In het diepe|#1 met Clara Sies, op: Open.Spotify.com, 14 mei 2022. Podcastaflevering van de Evangelische Omroep; vraaggesprek met de Oprichtster van ‘Voedselbank Nederland’ Clara Sies-Frank.
- ↑ Opsomming ontleend aan Griethuijsen, in: Karl August Dächsel; F P L C van Lingen; H van Griethuijsen, Antz. et al, Bijbel, of De geheele Heilige Schrift, bevattende al de kanonieke boeken van het Oude en Nieuwe Testament (volgens de Staten-overzetting) : met in den tekst ingelaschte verklaringen en aanmerkingen van de beroemdste godgeleerden uit alle tijden (Kampen: Bos, 1893-1901), commentaar op Lev. 18:18.
- ↑ Bron: Facebook.com, account You can cook, bericht van 27 nov. 2023.
- ↑ Transgenderism is the Fruit of Sexual Revolution w/ Dr. Jennifer Morse. Youtube.com: Pints with Aquinas, 7 juni 2022. Vanaf 14 min. 22 sec.
- ↑ Things Will Get Bad. Expect it. w/ Dr. Peter Kreeft. Youtube.com: Pints With Aquinas, 28 okt. 2022. Duur: 5 min. 56 sec. Gesprekje met de filosoof Peter Kreeft.
- ↑ VanDale.nl, geraadpleegd 1 nov. 2019.
- ↑ HAMMER: Remember Those Who Told Us Gay Marriage Would Not Lead To Polyamory? They Were Wrong. DailyWire.com, 25 okt. 2019.
- ↑ 11,0 11,1 Transgenderism is the Fruit of Sexual Revolution w/ Dr. Jennifer Morse. Youtube.com: Pints with Aquinas, 7 juni 2022. Vanaf 1 uur 32 min.
- ↑ Geheim van 82-jarig huwelijk van koppel (107 en 104)? „Dat is God”. Nieuwsbericht op RefDag.nl, 27 feb. 2015
- ↑ Aangehaald op: https://www.amazon.com/Surprising-Secrets-Highly-Happy-Marriages/dp/1601421214
- ↑ Lori Alexander op Twitter, bericht van 27 nov. 2022.