Pretribulationisme: verschil tussen versies
Verwijderde inhoud Toegevoegde inhoud
(20 tussenliggende versies door dezelfde gebruiker niet weergegeven) | |||
Regel 1:
Het '''pretribulationisme''' is de leer dat de Heer Jezus zijn gemeente van de aarde [[Opname van de gemeente|wegneemt]]
== Woord ==
Het woord 'pretribulationisme' komt van 'pre' (= voor) en het Latijnse woord 'tribulatio' (= verdrukking). In het Engels spreekt men van 'pretribulationism', in het Duits van 'Vorentrückungslehre' of 'Prätribulationismus'.
== Onderscheidingen ==
Het pretribulationisme behoort tot en hangt samen met het '''[[prechiliasme]]''', dat is de leer dat de Heer Jezus terugkomt vóór het toekomstig, duizendjarig [[vrederijk]]. Prechiliasten hebben altijd geloofd dat er vlak vóór Christus' wederkomst een tijd van verdrukking en benauwdheid zal wezen. Onder prechiliasten bestaat echter verschil van mening over het tijdstip van de opneming van de gemeente. ▼
'''Chiliasme.''' Het pretribulationisme is te onderscheiden van het [[chiliasme]], dit is de leer dat er eens een duizendjarig [[vrederijk]] zal zijn. Het is mogelijk te geloven aan de ontrukking van de gemeente vóór de eindtijdse verdrukking en tegelijk niet te geloven aan een letterlijk 1000-jarig vrederijk. Bisschop [[Eusebius van Caesarea]] (c. 263 - c. 339 na Chr.) bijvoorbeeld schreef pretribulationistische passages<ref name=":1" />, terwijl hij niet geloofde aan een letterlijk 1000-jarig vrederijk. En [[Efrem de Syriër]] (4e eeuw n.C.) leerde dat de vromen vóór de uitstorting van Gods toorn over deze wereld, vóór de verdrukking, worden opgenomen, de Heer tegemoet in de lucht<ref name=":2" />. Tegelijk geloofde hij niet aan een letterlijk 1000-jarig messiaans rijk<ref name=":3" />.
[[Bestand:Opneming van de gemeente - tijdrekenkundige standpunten.jpg|geen|omkaderd]]▼
▲'''Prechiliasme.''' Het pretribulationisme
▲[[Bestand:Opneming van de gemeente - tijdrekenkundige standpunten.jpg|geen|
== Argumenten ==
Regel 11 ⟶ 14:
=== Niet bestemd tot toorn ===
De Grote Verdrukking is de tijd dat de toorn van God over de aarde wordt uitgegoten. De aarde zal worden getroffen door rampen en plagen. De Grote Verdrukking is zwaarder en omvangrijker dan vroegere verdrukkingen. Hoewel de Gemeente verdrukking en vervolging heeft ondervonden en in veel landen nog ondervindt, zal zij niet worden blootgesteld aan de verschrikkelijke rampen die de zeven oordeelszegels zullen brengen. Want God heeft de Gemeente niet bestemd tot toorn - de grote dag van Gods toorn, Opb. 6:17 - maar tot het verkrijgen van de behoudenis.<blockquote>''1Th 1:9 want zelf vertellen zij van ons welke ingang wij bij u hadden, en hoe u zich van de afgoden tot God hebt bekeerd om de levende en waarachtige God te dienen 1Th 1:10 en zijn Zoon uit de hemelen te verwachten, die Hij uit de doden heeft opgewekt, Jezus, <u>die ons redt van de komende toorn</u>. (TELOS)''</blockquote>Nadat Paulus in 1 Thess. 4 getroost heeft met het vooruitzicht van de opstanding en de hereniging met de in de
=== "Vertroost elkaar met deze woorden" ===
Regel 24 ⟶ 27:
=== Dag onbekend, uur onvermoed ===
Onbekend is op welke dag of op welke uur de Heer Jezus komt om de zijnen tot Zich te nemen.<blockquote>''Mt 24:42 Waakt dan, want <u>u weet niet op welke dag uw Heer komt</u>. Mt 24:43 Weet echter dit, dat als de heer des huizes had geweten in welke nachtwaak de dief kwam, hij zou hebben gewaakt en niet hebben toegelaten dat in zijn huis werd ingebroken. Mt 24:44 Daarom weest ook u gereed, want <u>op een uur dat u het niet vermoedt</u>, komt de Zoon des mensen. (TELOS)''</blockquote><blockquote>''Lu 12:39 Weet echter dit, dat als de heer des huizes had geweten op welk uur de dief kwam, hij zou hebben gewaakt en niet zou hebben toegelaten dat in zijn huis werd ingebroken. Lu 12:40 Weest ook u gereed, want <u>op een uur dat u het niet vermoedt</u>, komt de Zoon des mensen.'' (Telos)</blockquote>Daarentegen is het duidelijk wanneer, na welke gebeurtenissen, de Heer verschijnt in de wereld. <blockquote>''Mt 24:29 Terstond nu na de verdrukking van die dagen zal de zon verduisterd worden en de maan zal haar schijnsel niet geven, en de sterren zullen van de hemel vallen en de krachten van de hemelen zullen wankelen. Mt 24:30 En <u>dan zal het teken van de Zoon des mensen verschijnen in de hemel; en dan zullen alle stammen van het land weeklagen en zij zullen de Zoon des mensen zien komen op de wolken van de hemel met kracht en grote heerlijkheid.</u>'' (Telos)</blockquote>
=== Mogelijk elk ogenblik ===
De opname van de gemeente kan, zo lijkt het in het licht van het Nieuwe Testament, op elk moment gebeuren. Er is niet een bepaald teken dat eraan vooraf moet gaan en waarop wij kunnen wachten. Alleen het pretribulationisme, dat zegt dat de opname elk ogenblik kan gebeuren, past goed bij de Schriftgegevens die suggereren dat de komst van de Heer voor ons elk moment kan gebeuren.<ref>''[https://www.youtube.com/watch?v=Pf1YGONillU The Imminent Return of Christ | Marking the End Times with Dr. Mark Hitchcock]''. Youtube.com: Mark Hitchcock, 5 jan. 2023. Duur: 13 min. 3 sec. Mark Hitchcock maakt op grond van de Schrift aannemelijk dat de opname 'imminent' is, d.w.z. elk ogenblik kan geschieden, zonder een noodzakelijk voorafgaand teken dat we in de wereld kunnen opmerken.</ref>
=== Bewaring vóór het uur van de verzoeking ===
Regel 30 ⟶ 36:
Zie ook [[Ure der verzoeking|Uur van de verzoeking]].
=== Twee vrouwen, maar niet de Gemeente ===
'''Herstel van Israël na de bedeling van de gemeente.''' Wij leven nu in de tijd van de gemeente, waarin geen onderscheid is tussen Jood en heiden. Het volk Israël, dat zijn Messias niet kent, maar miskent of afwijst, is terzijde gesteld. Het is 'niet-mijn-volk'. Israël heeft echter niet voor altijd afgedaan. Gods heilsbeloften aan het volk zijn onberouwelijk. Jacob ging voor Rachel, maar hij kreeg Lea. Maar na zijn huwelijk met Lea werd ook Rachel, de aanvankelijk beoogde vrouw, verworven. Zo zal God Isräel als volk (terug)winnen als Christus Zijn gemeente tot Zich genomen heeft.▼
In de tijd van de gerichtszegels worden twee vrouwen ''op aarde'' getekend, een zwangere en een weelderige berijdster van het Beest. Geen van beide stellen de Gemeente voor. De zwangere vrouw wordt in het leven behouden, de weelderig vrouw wordt geoordeeld.<blockquote>''Opb 12:6 En de vrouw vluchtte de woestijn in, waar zij een plaats heeft, door God bereid, opdat men haar twaalfhonderdenzestig dagen voedde.'' (Telos) </blockquote>De Gemeente van Christus is afwezig op aarde, ze is ''in de hemel''.
=== Herstel van Israël na de bedeling van de gemeente ===
▲
Sinds de 19e eeuw zien wij dat, onder Gods bestuur, Israëlieten weer terugkeren naar het beloofde land, zij het in ongeloof aan de ware messias Jezus Christus. De 19e-eeuwse pretribulationisten meenden dat de volgende gebeurtenissen zouden plaatsvinden ná de opname van de gemeente: de terugkeer naar het beloofde land, de oprichting van de staat Israël (1948), de verovering van oud Jeruzalem (1967), de vorming van een Christusgelovig overblijfsel in Israël.
Regel 50 ⟶ 60:
=== Gemeente niet vermeld in de tijd van de oordelen ===
In Openbaring van Johannes wordt de gemeente 19x genoemd in de hoofdstukken 1-3<ref name=":0">[https://www.youtube.com/watch?v=l1OeBtQFR4M Pre-Tribulation Rapture Proof – 1 Thessalonians 4:13-18]. Youtube.com: J.D. Farag, 19 jan. 2020. Duur: 44 min. 9 sec. Drie argumenten van J.D. Farag voor het pretribulationisme. </ref>. In de tijd van de oordelen (Opb. 6-19) komt 'gemeente' niet meer voor. Vanaf hoofdstuk 4 wordt de gemeente als gehéél niet meer op aarde gezien. Dat is een teken dat de Gemeente is opgenomen in de hemel.
=== "Kom hier op" ===
Na de zeven gemeenten is er een geopende deur in de hemel en een stem als van een bazuin. <blockquote>''Opb 4:1 Hierna zag ik, en zie, een deur was geopend in de hemel, en de eerste stem die ik gehoord had als van een bazuin, die met mij sprak, zei: Kom hier op en Ik zal u tonen wat hierna moet gebeuren.'' (Telos)</blockquote>Deze roep om op te komen naar de hemel staat tussen de periode van de gemeente (Opb. 2 en 3) en de met kronen beloonde oudsten in de hemel.
Na zijn 'hemelvaart' beschrijft Johannes in de hemel, en daarmee ''vanuit het gezichtspunt van de hemelse heiligen'', de strafgerichten van de zeven zegels. Opvallend is dat er liefst 10x gesproken wordt van mensen "die op de aarde wonen". Voorbeeld: <blockquote>''Opb 13:14 En het misleidt <u>hen die op de aarde wonen</u>, door de tekenen die hem gegeven zijn te doen in tegenwoordigheid van het beest, en het zegt tot <u>hen die op de aarde wonen</u>, dat zij voor het beest dat de wond van het zwaard had en weer leefde, een beeld moesten maken.'' (Telos) </blockquote>De gebeurtenissen die Johannes getoond worden en die hij beschrijft zijn de dingen die "hierna moeten gebeuren", d.w.z. na de periode van de kerkgeschiedenis (Opb. 2 en 3). <blockquote>''Opb 1:19 Schrijf dan wat u hebt gezien en wat is en wat hierna zal gebeuren.'' (Telos) </blockquote>Na de periode van de kerkgeschiedenis vindt de opname van de gemeente plaats, typisch voorgesteld door Johannes' opgaan en ingaan door de geopende deur van de hemel.
We bevinden ons thans in Opb. 3 - aangenomen dat de hoofdstukken 2 en 3 de geschiedenis van de Kerk weergeven. De vervulling van Opb. 4 en volgende ligt in de toekomst. ▼
▲We bevinden ons ''thans'' in Opb. 3 - aangenomen dat de hoofdstukken 2 en 3 de geschiedenis van de Kerk weergeven. De vervulling van Opb. 4 en volgende ligt nog in
=== De oudsten vóór de oordelen ===
Regel 64 ⟶ 76:
=== Die in de hemel wonen ===
Het laatste Bijbelboek, dat de oordelen van God over het aardrijk beschrijft, maakt onderscheid tussen hen die op aarde wonen en hen die in de hemel wonen. Zie [[Openbaring van Johannes/Onderwerpen]]. De Heer Jezus bewaart de gelovigen voor het uur van de verzoeking. De verzoeking komt tot 'hen die op de aarde wonen'. De gelovigen komen niet in dat uur. Ze zijn dan in de hemel. <blockquote>''Opb 3:10 Omdat u het woord van mijn volharding hebt bewaard, zal Ik ook u bewaren voor het uur van de verzoeking, dat over het hele aardrijk zal komen, om te verzoeken <u>hen die op de aarde wonen</u>. (TELOS)''</blockquote>Het [[Beest uit de zee]], in het uur van de verzoeking, lastert 'hen die in de hemel wonen'. <blockquote>''Opb 13:5 En hem werd een mond gegeven die grote dingen en lasteringen sprak; en hem werd gezag gegeven om te handelen, tweeënveertig maanden. Opb 13:6 En hij opende zijn mond tot lasteringen tegen God, om zijn naam te lasteren en zijn tabernakel en <u>hen die in de hemel wonen</u>. (...) Opb 13:8 En <u>allen die op de aarde wonen</u>, zullen hem aanbidden, ieder wiens naam, van de grondlegging van de wereld af, niet geschreven staat in het boek van het leven van het Lam dat geslacht is.'' (TELOS) </blockquote>
=== "Zij zullen geenszins ontkomen" ===
Paulus spreekt over de opname van de gemeente in 1 Th. 4:16v en daarna over een ramp die de wereld zal treffen. <blockquote>''1Th 5:2 Want u weet zelf nauwkeurig dat de dag van de Heer komt als een dief in de nacht. 1Th 5:3 Wanneer zij zullen zeggen: Vrede en veiligheid, dan zal een plotseling verderf over hen komen zoals de barensnood over een zwangere, en zij zullen geenszins ontkomen. 1Th 5:4 Maar u, broeders, bent niet in de duisternis, zodat die dag u als een dief zou overvallen; 1Th 5:5 want u bent allen zonen van het licht en zonen van de dag. Wij zijn niet van de nacht of van de duisternis.'' ''(TELOS)''</blockquote>Merk het verschil op tussen "zij", die door de ramp getroffen worden, en "wij", die niet overvallen worden door een plotseling verderf. Dit wijst erop dat wij, gelovigen in de bedeling van de genade, daarbuiten gehouden worden, dat wij weggenomen zijn. Het is waarschijnlijker dat wij weggenomen zijn, gelijk Lot en de zijnen, dan dat wij op aarde op een bepaalde plaats zijn ondergebracht, gelijk Noach in de ark of gelijk Israël in het land Gosen.
=== De eerste opstanding ===
Wie in Christus ontslapen zijn hebben deel aan de eerste opstanding (1 Thess. 4). Maar ook de onthoofden uit de Grote Verdrukking hebben daaraan deel. In Opb. 20 worden alleen zij genoemd, niet de gemeente. <blockquote>''Opb 20:4 En ik zag tronen, en zij gingen daarop zitten, en het oordeel werd hun gegeven; en ik zag de zielen van hen die om het getuigenis van Jezus en om het woord van God onthoofd waren, en die het beest of zijn beeld niet hadden aangebeden en niet het merkteken aan hun voorhoofd en aan hun hand ontvangen hadden; en zij werden levend en regeerden met Christus duizend jaren. Opb 20:5 De overigen van de doden werden niet levend voordat de duizend jaren voleindigd waren. Dit is de eerste opstanding. Opb 20:6 Gelukkig en heilig is hij die aan de eerste opstanding deel heeft; over dezen heeft de tweede dood geen macht, maar zij zullen priesters van God en van Christus zijn en met Hem de duizend jaren regeren. (Telos)''</blockquote>Van de onthoofden onderscheiden worden hen die op tronen zitten, de nieuwtestamentische heiligen, die eerder zijn opgenomen. <blockquote>''1Co 6:2 Of weet u niet, dat de heiligen de wereld zullen oordelen? En als door u de wereld wordt geoordeeld, bent u dan onwaardig voor de geringste rechtszaken? (Telos)''</blockquote>
=== Joodse zendelingen ===
Regel 82 ⟶ 97:
Zie [[Oud-Israëlitische verloving en bruiloft|Oud-Israëlitische bruiloft en huwelijk]].
=== Twee (weder)komsten ===
Van de tijdrekenkundige standpunten ten aanzien van de opname in verband met de laatste jaarweek van Daniël huldigt het pretribulationisme, met het midtribulationisme en het prewrath-standpunt, dat er twee (weder)komsten zijn, één om de gemeente weg te halen en te bewaren voor onheil, en later één om in de wereld te verschijnen, Israël te redden en Zijn koninkrijk te vestigen.
De Joden hadden in de tijd van Jezus een probleem om de teksten over de komst van een glorie- en heilrijke Messias en de teksten (minder in getal dan die andere) over een lijdende Messias te harmoniseren. Zij verwierpen de 'Twee komsten'-verklaring. Maar nu weten wij dat er wel twee komsten zijn, gescheiden door een lange tijd. Evenzo harmoniseert ook de leer van twee (weder)komsten, een voor de Nieuwtestamentische gemeente en een voor Israël, gescheiden door een korte tijd, de Schriftgegevens beter dan alles in één komst te verenigen.<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=WflSBACXZXI Lee Brainard: The Teaching of Two Comings of the Lord.] Youtube.com: UpTime Community Church, 19 juli 2023. Duur: 17 min. Lee Brainard voert argumenten voor het pretribulationisme, dat twee (weder)komsten onderscheidt.</ref>
=== Oudtestamentische typen ===
Regel 98 ⟶ 118:
== Geschiedenis ==
'''1e eeuw.''' De Didachè, een zeer oud christelijk geschrift, uit de tweede helft van de 1e eeuw (of de eerste helft van de tweede eeuw) n.C. bevat mogelijk een toekomstverwachting die overeenstemt met het pretribulationisme. Zie [[Didache|Didachè]].
'''3e-4e eeuw.''' Bisschop [[Victorinus van Petavium]] (3e eeuw; gestorven 303/304) scheen, gezien zijn 'Commentaar op de Openbaring" (ca. 240 n.C.), te geloven dat de gemeente wordt weggenomen vóór de plagen vermeld in dat Bijbelboek<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=nhZjBlQg95I&t=1674s 2 Thessalonians 2 and the Rapture]. Youtube.com: Ken Johnson, 12 juli 2022. Vanaf 27 min. 33 sec. </ref>. ▼
'''2e eeuw.''' In
▲'''3e-4e eeuw.''' Bisschop [[Victorinus van Petavium]] (3e eeuw; gestorven 303/304) scheen, gezien zijn 'Commentaar op de Openbaring" (ca. 240 n.C.), te geloven dat de gemeente wordt weggenomen vóór de plagen vermeld in dat Bijbelboek<ref name=":4">[https://www.youtube.com/watch?v=nhZjBlQg95I&t=1674s 2 Thessalonians 2 and the Rapture]. Youtube.com: Ken Johnson, 12 juli 2022. Vanaf 27 min. 33 sec. </ref>. Zo tekent hij bij Opb. 15:1 (waar Johannes zeven engelen ziet die de zeven laatste plagen hebben) aan: "''Want de gramschap van God treft altijd de weerspannige mensen met zeven plagen, dat is op volkomen wijze, zoals gezegd wordt in Leviticus; en deze zullen zijn in de laatste tijd, wanneer de gemeente uit het midden is weggenomen''"<ref name=":4" />.
[[Efrem de Syriër]] (4e eeuw n.C.) leerde dat de vromen vóór de uitstorting van Gods toorn over deze wereld, vóór de verdrukking, worden opgenomen, de Heer tegemoet in de lucht<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=5rmJsMRtmHs Did the Pre-Trib Rapture Doctrine Begin With John Darby?] Youtube.com: Prophecy Watchers, 26 okt. 2021. Duur: 33 min. 39 sec. Gesprek met Lee Brainard, die de geschriften van Efrem de Syriërs doorzocht op uitspraken over de eindtijd. Verscheidene desbetreffende uitspraken passeren de revue.</ref>. Tegelijk gelooft hij niet aan een letterlijk 1000-jarig messiaans rijk<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=hy_QIzatPvE&t=28m45s Ancient Pretrib Rapture Proofs | Lee Brainard]. Youtube.com: Prophecy Watchers, 3 okt. 2022. Vanaf 28 min. 45 sec. </ref>. ▼
In geschriften van bisschop [[Eusebius van Caesarea]] (c. 263 - c. 339 na Chr.) komen pretribulationistische passages voor<ref name=":1">[https://www.youtube.com/watch?v=hy_QIzatPvE Ancient Pretrib Rapture Proofs | Lee Brainard]. Youtube.com: Prophecy Watchers, 3 okt. 2022. Duur: 35 min. 50 sec. Lee Brainard is een onderzoeker van geschriften van kerkvaders ter zake van hun opvattingen over de opname van de gemeente en de eindtijdse verdrukking. </ref>, terwijl hij niet geloofde aan een letterlijk 1000-jarig vrederijk.
▲[[Efrem de Syriër]] (4e eeuw n.C.) leerde dat de vromen vóór de uitstorting van Gods toorn over deze wereld, vóór de verdrukking, worden opgenomen, de Heer tegemoet in de lucht<ref name=":2">[https://www.youtube.com/watch?v=5rmJsMRtmHs Did the Pre-Trib Rapture Doctrine Begin With John Darby?] Youtube.com: Prophecy Watchers, 26 okt. 2021. Duur: 33 min. 39 sec. Gesprek met Lee Brainard, die de geschriften van Efrem de Syriërs doorzocht op uitspraken over de eindtijd. Verscheidene desbetreffende uitspraken passeren de revue.</ref>. Tegelijk
'''17e-18e eeuw.''' In deze periode schrijven verscheidene Engelse auteurs dat de gemeente vóór de grote verdrukking (of de slag bij Armageddon, of de wereldbrand) wordt weggenomen naar de hemel<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=9_QkZS83ovg William Watson | Concepts of a Pretrib Rapture and Great Trib in 17th & 18th Century England | 2012]. Youtube.com: Pre-Trib Study Group, 22 aug. 2019. Duur: 1 uur 21 min. 46 sec. Voordracht door historicus William Watson in 2012. </ref>.
'''1827.''' [[John Nelson Darby]] formuleert in dit jaar of mogelijk eerder de leer van de opname van de gemeente voor de zevenjarige verdrukking. Darby merkt op dat er een onderscheid is onze bijeenvergadering tot Christus en de dag van de Heer (1 Thess. 2:1-3). Een misvatting is dat Darby zijn leer ontleende aan een eindtijdvisioen van Margaret MacDonald uit 1830<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=5rmJsMRtmHs Did the Pre-Trib Rapture Doctrine Begin With John Darby?] Youtube.com: Prophecy Watchers, 26 okt. 2021. Duur: 33 min. 39 sec. Gesprek met Lee Brainard. Vanaf 3 min. 10 sec. gaat het gesprek over Darby.</ref><ref>Zie ook de weerlegging van deze misvatting op Wikipedia: https://en.wikipedia.org/wiki/Margaret_MacDonald_(visionary)</ref>. ▼
==Tegengeluiden==
▲Darby merkt op dat er een onderscheid is onze bijeenvergadering tot Christus en de dag van de Heer (1 Thess. 2:1-3). Een misvatting is dat Darby zijn leer ontleende aan een eindtijdvisioen van Margaret MacDonald uit 1830<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=5rmJsMRtmHs Did the Pre-Trib Rapture Doctrine Begin With John Darby?] Youtube.com: Prophecy Watchers, 26 okt. 2021. Duur: 33 min. 39 sec. Gesprek met Lee Brainard. Vanaf 3 min. 10 sec. gaat het gesprek over Darby.</ref><ref>Zie ook de weerlegging van deze misvatting op Wikipedia: https://en.wikipedia.org/wiki/Margaret_MacDonald_(visionary)</ref>.
Sommige christenen vinden dat het pretribulationisme niet duidelijk genoeg is uitgedrukt in de Bijbel. In plaats daarvan berust de leer volgens hen op een niet-samenhangend geheel van Bijbelverzen. Critici zijn ook van mening dat wanneer de leer van de opname vóór de grote verdrukking zo belangrijk zou zijn, Jezus daar meer en duidelijker aandacht aan zou hebben besteed.
Concurrerende opvattingen, die het pretribulationisme weerspreken en ontkennen dat de gemeente vóór de oordelen van Openbaring 6 e.v. wordt opgenomen, zijn [[midtribulationisme]], [[pre-wrath]] en [[posttribulationisme]]. Deze opvattingen zijn (anno 2023) in opmars.
==Pretribulationisme in literatuur en films==
Vooral in de VS wordt er veel aandacht besteed door o.a. Hal Lindsey en andere chiliasten, in films, boeken, websites en discussieforums, aan de naderende wegneming van de 'ware' gelovigen. De pocket-serie ''De laatste bazuin'' (uit het Engels vertaald en in die taal getiteld "Left Behind" hetgeen 'achtergelaten' betekent) van de Amerikaanse schrijvers Tim LaHaye en Jerry B. Jenkins is een dertiendelig geromantiseerd verhaal over de eindtijd, die begint met de Opname. De titels zijn: Verlaten, Tegenstand, Nicolae, Oogst, Apollyon, Moord, Bezeten, Merkteken, Ontheiligd, Standvastig, Armageddon, Wederkomst en het Koninkrijk komt. De serie is ook verfilmd onder de titel ''Left Behind'', waarvan inmiddels drie delen zijn verschenen: Left Behind: The Movie (2000), Left Behind II: Tribulation Force (2002) en Left Behind: World at War (2005).
|